مهر   |  فرهنگی  |  

«گنجینه الاسرار» عمان سامانی جلوه عرفانی عاشوراست

به گزارش خبرگزاری مهر، آئین بزرگداشت «عمان سامانی» از مفاخر ادبی و شاعران آئینی چهارمحال و بختیاری توسط رادیو فرهنگ با همکاری دانشگاه شهرکرد، اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان چهارمحال و بختیاری و انجمن آثار و مفاخر فرهنگی روزهای 12 و 13 مرداد در شهرهای شهرکرد و سامان برگزار شد. در این رویداد فرهنگی حسن بلخاری رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، علیرضا حبیبی مدیر شبکه رادیویی…

«گنجینه الاسرار» عمان سامانی جلوه عرفانی عاشوراست

به گزارش خبرگزاری مهر، آئین بزرگداشت «عمان سامانی» از مفاخر ادبی و شاعران آئینی چهارمحال و بختیاری توسط رادیو فرهنگ با همکاری دانشگاه شهرکرد، اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان چهارمحال و بختیاری و انجمن آثار و مفاخر فرهنگی روزهای 12 و 13 مرداد در شهرهای شهرکرد و سامان برگزار شد.

در این رویداد فرهنگی حسن بلخاری رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، علیرضا حبیبی مدیر شبکه رادیویی فرهنگ، حجت الاسلام محمد علی نکونام نماینده ولی فقیه در استان چهارمحال و بختیاری و امام جمعه شهرکرد، محمدعلی آذرشب عضو شورای عالی مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی، یاسر پیرعلی سرپرست دانشگاه شهرکرد، رسول نیکخواه رئیس اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی شهرستان سامان و جمعی از استادان و مسئولان استانی به ایراد سخن پرداختند.

همچنین در این برنامه پیام محمد علی زلفی‌گل وزیر علوم، تحقیقات و فناوری نیز برای حاضران قرائت کرد.

برگزاری شب شعر عاشورایی با حضور جمعی از شعرای ملی و استانی در شهر سامان، برپایی نشست علمی‌پژوهشی پیرامون بررسی آثار و اثرات عمان سامانی در حوزه ادبیات فارسی و برگزاری آئین بزرگداشت این شاعر آئینی در دانشگاه شهرکرد از جمله برنامه‌های این آئین نکوداشت بود.

حسن بلخاری رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی در این مراسم گفت: درباره مرحوم عمان سامانی از این رو که او را شاعر پنداشته‌اند و نه حکیم (در حالی که رسول اعظم (ص) می‌فرمایند: إن من الشعر لحکمه)، کمتر کار جدی پژوهشی صورت گرفته است. اگر در مجموعه مقالات و آثار تألیفی درباره ایشان تأمل کنید، بعید است که بیشتر از هفت یا هشت مقاله که بعضاً تکراری و از روی هم نوشته شده‌اند را در باب «عمان سامانی» پیدا کنید.

وی افزود: در تمدن اسلامی بر خلاف برخی اندیشه‌ها و تمدن‌ها، «شعر» جلوه احساس و به همین دلیل نقطه مقابل عقل و عقلانیت نیست.جلوه‌ای از جلوات مقدس حکمت و عقلانیت است و «عمان» در این قاموس باید دیده شود.

رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی گفت: در دوره ناصری در حوزه حکمت، اعظم الحکماء، حاج ملأ هادی سبزواری را داریم و البته پیش از او جهانگیر خان قشقایی؛ ما در انجمن آثار و مفاخر فرهنگی قبل از شیوع کرونا مراسم باشکوهی را برای جهانگیر خان برپا کردیم و کتابی را برای شناخت بهتر و بیشتر ایشان منتشر نمودیم.

وی ادامه داد: حاج ملاهادی سبزواری کتابی دارد با عنوان نبراس الهدی. محتمل نام این اثر را تا به حال نشنیده‌اید.او به منظومه و حکمت و زهد و شرح مثنوی مشهور است اما حیرت انگیز است که در نبراس الهدی، به نظر می‌رسد برای اولین بار پیوند عمیقی میان فقه، عرفان و حکمت ایجاد کرده است.

بلخاری گفت: نبراس الهدی ملاهادی بیانگر جهد و جهادِ حکمای شیعی در هجرت از ظاهر به باطن و کشف حقیقت احکام الهی است. انجمن آثار و مفاخر فرهنگی این اثر را چاپ کرده است. شایسته است که این کتاب را مطالعه کنید و ببینید که یک حکیم، چگونه تأویل می‌کند و لُب می‌شکافد و پرده بر می‌دارد و رفع حجاب می‌کند از یک قاعده فقهی که: آب یا مضاف است یا مطلق.

وی افزود: پس از ملاصدرا که حکمت شیعی ظهور پیدا کرد، تلفیق جدی میان فقه، فلسفه، حکمت، عرفان و کلام به وجود آمد.«عمان سامانی» نتیجه چنین ظهوری است. یعنی اگر جناب ملاهادی سبزواری فقه را تأویل عرفانی می‌کند که در نگاه اول غیر ممکن به نظر می‌رسد، جناب عمان سامانی هم متأثر از جریانی که به یک عبارت با ملاصدرا شروع شد- خود ملاصدرا هم یک آغازگر نیست؛ دو بزرگ بی‌نظیر قبل از او وجود دارند تا عمان سامانی‌ها را بپرورانند و از این دو یکی سید حید آملی است. جامع الاسرار و منبع الانوار کتاب عظیم اوست که متأسفانه ناشناخته است.او تلاش وسیعی انجام داد که شریعت را با عرفان جمع کند و جامع الاسرار او و گنجینه الاسرار عمان سامانی، تلاشی در جهت پیوند عرفان، حکمت و شریعت است.

رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی گفت: برای نخستین بار حدود و حیطه عرفان شیعی را خواجه نصیر الدین طوسی در قرن هفتم هجری تعیین می‌کند.او می‌گوید عرفان ما سه ویژگی دارد: اول مستند و متکی بر حضرت قرآن و کلام بلند اهل بیت (علیهم السلام) است.دوم به دور از شطحیات، اسرار را آشکار می‌کند، لذا نه «لیس فی جبتی الا لله» می‌گوئیم، نه «انا الحق». ما در این حوزه بر سبیل قرآن و طریقت اهل بیت (ع)، عرفان را در حقیقتِ ولایت جستجو می‌کنیم.

وی ادامه داد: سومین چیزی که ذکر می‌کند اتکاء به عقل است. همان عقلی که امام محمد غزالی علی رغم حملات تند و سختش به فلسفه، عقل را در مشکاه الانوار میزانِ حق در عالم می‌داند؛ شاید متأثر از آیه شریفه «لَوْ کنَّا نَسْمَعُ أَوْ نَعْقِلُ مَا کنَّا فِی أَصْحَابِ السَّعِیر».

بلخاری گفت: از یک طرف خواجه نصیر الدین طوسی منشور عرفان شیعی را ترسیم می‌کند، سید حیدر میان حکمت و شریعت و عرفان پل می‌زند، ملاصدرا همه این‌ها را جمع می‌کند و بپذیرید که نتیجه چنین تألیف و اجتماعی پرورش امثال عمان سامانی است. کسی که به نظر من برای اولین بار دست به تأویل عرفانی عاشورا می‌زند و خیلی هم درست عمل می‌کند.علت این رویکرد این است که حقیقتاً «عقل» را در ادراک حقیقت عاشورا توان کافی نیست.پس او دست به تأویل عرفانی این ماجرا می‌زند.

وی ادامه داد: حضور ایشان در اصفهان و مدارس علمیه آن را باید جدی گرفت. این که «عمان» در مدارسی که امثال آخوند کاشی و جهانگیرخان قشقایی و ثمره آنها، آیت الله حاج آقا رحیم ارباب در آن حضور داشته‌اند بسیار مهم و قابل توجه است. محال است کسی در این عرصه حضور یابد و ذاتش خالص نشود و جانش به زمزم عرفان و معرفت سیراب نگردد. اصفهان چنین ابزاری را مهیا و چنین اکسیری را در جان مخاطبانش می‌نشاند.

رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی گفت: عمان سامانی در مقدمه گنجیه الاسرار، وقتی اصطلاح اعیان ثابته را به کار می‌برد، نشان می‌دهد که با جهان «ابن عربی» آشنا است.وقتی به استقبال اشعار «حافظ» می‌رود، نشان می‌دهد که با حکمت عظیم و بالغه او آشنا است.وقتی استناد به مولانا محمد جلال الدین بلخی می‌کند، نشان می‌دهد که با این دریای اعظم آشنا است.او در آغاز گنجینه الاسرار چنین می‌گوید: در بیان اینکه صاحب جمال را خودنمایی موافقِ حکمت شرط است و اشاره به تجلی اول بر وجه اتّم و اکمل و پوشیدن اعیان ثابته، کسوت تعیُّن و طلوع عشق از مطلع لاهوتی و تجلی از عالم ملکوتی به ناسوتی- اما قال: در ازل پرتو حسنت ز تجلی دم زد / ‏عشق پیدا شد و آتش به همه عالم زد (حافظ).

وی افزود: اعیان ثابته اصطلاحی است که فقط در ساختار حکمی ابن عربی قابل تعریف است ولا غیر! حضرت دوم از حضرات خَمس یا مرتبه دوم از مراتب سادسه. بنابراین وقتی «عمان» با اعیان ثابته شروع می‌کند، نگره او به کربلا، نگره عرفانی و تأویل بطن و حقیقت ماجرا است.امروز چون روز حضرت قاسم (ع) است فقط این قسمت را می‌خوانم و آن را تفسیر نمی‌کنم. ما در عرفان، اصطلاحی داریم تحت عنوان آستین افشاندن!

بلخاری گفت: می‌خواهم بگویم ورود جناب عمان به عرفان، کاملاً آگاهانه و صرفاً ذوقی نبوده است. برخی عرفا، استاد و اصحاب ذوق اند؛ عرفای شیعی، اولاً و با لذات حکیم‌اند و سپس اهل ذوق‌اند و ما این مسئله را در «عمان» می‌بینیم.حال ببینید «آستین افشاندن» را چگونه در رابطه با حضرت قاسم تأویل کرده است: بعد از اینکه حضرت قاسم (ع) در کربلا از همسرش جدا می‌شود، همسرش می‌گوید چگونه تو را ببینم. آن جناب می‌گوید: ز آستین اشکش ز چشمان پاک کرد / ‏بعد از آن، آن آستین را چاک کرد / ‏‬ حیرت انگیز است که «عمان» از «آستین افشانی» به «خرق آستین» بحثش را شروع می‌کند و به آستین افشانی می‌رسد.

رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی در پایان گفت: گفت: در فردوس چون کردیم رو / ‏مر مرا با این نشان، آنجا بجو / ‏ «عمان» در اینجا «آستین افشاندن» را تأویل می‌کند: / ‏هیچ میدانی توای صاحب یقین / ‏چیست اینجا سر خرق آستین؟ (همان کاری که شبستری در گلشن راز می‌کند) / ‏آستین وهم او را، خرق کرد / ‏حق و باطل را، بر او، فرق کرد / ‏التیام از خرق او، وزخرقهاست / ‏فرق‌ها از فرق او تا فرقهاست / ‏یعنی آگه شو که ما پاینده‌ایم / ‏تا ابد ما تازه‌ایم و زنده‌ایم / ‏فارغ آمد ذات ما ز افسردگی / ‏‬ نیست ما را، کهنگی و مردگی / ‏ناجی آنکو، راه ما را سالک‌ست / ‏‬ غیر ما هر چیز بینی، هالک‌ست / ‏عار داریم از حیات مستعار / ‏کشته گشتن هست ما را اعتبار / ‏این‌ها همه نقل «عمان» از زبان حضرت قاسم است / ‏‬ هم فنا را هم بقا را، رونقیم / ‏فانی اندر حق و باقی در حقیم / ‏گر بصورت جان بجانان می‌دهیم / ‏هم‬ بمعنی مرده را جان می‌دهیم / ‏گر بصورت غایب از هر ناظریم / ‏لیک در معنی بهر جا حاضریم / ‏متصل با بحر و خارج چون حباب / ‏دوست را هستیم در تحت قباب / ‏عارف ما نیست جز او، هیچکس / ‏‬همچنین ما عارف اوییم و بس / ‏آن ودیعت کز حسین بُد در دلش / ‏و آنچه محفوظ از ولی کاملش / ‏با عروس خویش گفت او شمه‌یی / ‏خواند اندر گوش او، شرذمه‌یی / ‏‬فیض یابی، فیض بخشیدن گرفت / ‏وقت را دید و درخشیدن گرفت / ‏یک جهت شد از پی طی جهات / ‏آستین افشان به یکسر ممکنات.

عمان ادبیات استان چهارمحال و بختیاری 



  اخبار برگزیده
  

قشم ایر رکورد دار کیفیت و امنیت پروازIATA گواهینامه معتبرIOSA را برای سومین بار تمدید کرد!
اقتصادنیوز 

  

سرلشکر باقری پیام دادسرلشکر باقری با صدور پیامی ضمن تبریک روز خبرنگار تاکید کرد: دشمن در تهاجم ترکیبی همه‌جانبه علیه ملت ایران، همه توان و امکانات خود را بسیج کرده از این رو در مقابله با ایجاد شبهه توسط دشمن در مسیر جهاد تبیین امری ضروری است.
فردا سربازی خبرنگار ایران 

  

هدفگذاری صنعت بیمه در راستای کاهش دغدغه های دولت و مردم استکاهش دغدغه های دولت در خصوص جبران خسارت های مردم در حوادث گوناگون از اهداف دارای اولویت صنعت بیمه به شمار می رود.
ایلنا صنعت بیمه شرکت های بیمه 

  

درخواست اصلاح قانون تسری مالیات به همه دریافتی حقوق بگیرانجمعی از کارکنان دولتی در کارزاری خواستار اصلاح قانون بودجه 1401 در خصوص تسری مالیات به همه دریافتی حقوق بگیران شدند.
ایلنا قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران قانون مالیات 

  

تصویب برنامه عملیاتی توسعه، نصب و راه اندازی ارتباطات سیارمحمد عزیزی در راستای پیاده سازی بستر های لازم برای ایجاد شهر الکترونیک، از تصویب برنامه عملیاتی توسعه 5G در کیش و ابلاغ آن به اپراتورهای ارائه دهنده خدمات ارتباطی در جزیره خبر داد.
ایلنا همراه اول سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی شهر الکترونیک 

  

جاماندگان یارانه بخوانند | یارانه جدید جاماندگان واریز شداعتراض برای دریافت یارانه امکان‌پذیر شد.
مثلث یارانه عکس دولت 

  

محرومیت فوتبالی لیدر معروف پرسپولیسبا حکم قطعی؛ لیدر پرسپولیس به استادیوم‌ها ممنوع الورود شد!
خانه فوتبال پرسپولیس فوتبال بازار خودرو 

  

وزیر ارتباطات: ماهواره‌بر جدید در روزهای آینده پرتاب می‌شودوزیر ارتباطات:خط تولید مشترک ماهواره خیام را با روسیه راه‎اندازی خواهیم کرد.
فردا ماهواره تولید روسیه 

  

بازنشستگان کارگری خوزستان: دولت افزایش مصوب شورایعالی کار را ابلاغ کندبازنشستگان در اهواز و شوش، خواستار اجرای مصوبات مزدی شورایعالی کار شدند.
ایلنا دولت کار اهواز 

  

رئیسی: دولت در امر به معروف و نهی از منکرات اقتصادی مصمم استرئیس‌جمهور در دیدار اعضای ستاد احیای امر به معروف و نهی از منکر:همه دولتمردان و دستگاه‌های در این رابطه مسئولیت دارند و باید با دقت و جدیت وظایف خود را انجام دهند.
فردا دولت رئیس جمهور 

  

تلاش دولت و رئیس‌جمهور خدمت‌رسانی به مردم استوزیر کشور گفت: در مورد این دولت که امروز خودش را دولت مردمی و متعهد به اسلام و خدمت به مردم می‌داند باید بتوانیم خدمات را تشریح کنیم. دولت و در راس آن آقای رئیس‌جمهور تلا‌شان این است که به مردم خدمت کنند.
ایلنا دولت رئیس جمهور حوزه 

  

تغییر قیمت بنزین تصویب شد؟ | گرانی قیمت بنزین در راه استطرح بنزین برای همه از کیش به پاستور رسیده و منتظر جلسه بررسی در حضور رئیس جمهور است. همزمان با جدی شدن طرح بنزین برای همه، زمزمه‌هایی در خصوص تغییر قیمت بنزین هم شنیده می‌شود. چه تغییراتی در انتظار بنزین است؟
مثلث قیمت افزایش قیمت قیمت مسکن 

  

تمام دغدغه اتحادیه تسهیل شرایط تولید برای تولیدکنندگان استرئیس اتحادیه صنف کفاشان دستدوز گفت:‌ تمام دغدغه اتحادیه تسهیل شرایط تولید برای تولیدکنندگان است.
ایلنا تولید جوانان مسکو 

  

دستیار وزیر خارجه:دایران در بازسازی سوریه برادرانه کنار مردم خواهد بوددستیار وزیر امور خارجه ایران گفت: ملت ایران برادرانه و بدون قید و شرط به منظور بازسازی سوریه، کنار مردم ما بوده و خواهد بود.
فردا سوریه ایران جمهوری اسلامی ایران 

  اخبار داغ
  

ریزش شبانه قیمت دلار تهران و هرات /تزریق هیجان به بازار ارزاقتصادنیوز: در معاملات پشت خطی شب گذشته نرخ دلار تهران بیش از 400 تومان ریزش کرد . در هرات هم قیمت دلار یک کانال عقب نشینی کرد.
اقتصادنیوز قیمت دلار تهران 

  

احتمال کاهش قیمت سکه در روزای آتیتحلیل گران فنی باور دارند که قیمت سکه می تواند تا محدود 13 میلیون و 800 هزار تومانی نیز ریزش کند.
گسترش قیمت دلار 

  

3 نشانه مثبت معاملات بازار سهام/ پیش بینی بورس 23 مرداد 1401یک چشم معامله‌گران به اخبار سیاسی است و همه در انتظار اعلام رسمی موضع دولت و حاکمیت درباره پیشنهاد طرف اروپایی در مذاکرات احیای برجام است.
اقتصادنیوز سهام دولت 

  

احتمال زیان در بازار سکه /پیش بینی قیمت سکه امروز 23 مرداداقتصادنیوز: برخی از فعالان بازار سکه معتقدند در صورتی که نرخ دلار در بازار امروز به مسیر کاهشی روز گذشته ادامه دهد احتمال کاهش قیمت سکه هم وجود خواهد داشت.
اقتصادنیوز قیمت دلار 

  

آخرین تغییرات قیمت خودروهای پرفروش در بازار (23 مرداد)قیمت خودرو صفر داخلی در روز یکشنبه 23 مرداد 1401 با توجه به آمار و قیمت روزانه سایت دیوار با تغییراتی همراه شد.
گسترش قیمت خودرو سایت دیوار 

  

گارد صعودی بورس /پیش بینی بازار سهام 23 مرداد 1401اقتصادنیوز: بازار سهام مجددا رنگ سبز به خود گرفته و اگر اتفاق خاصی رخ ندهد، با توجه به اخباری که درباره مذاکرات هسته ای منتشر می شود، امروز هم شاهد رشد شاخص ها باشیم.
اقتصادنیوز سهام رنگ هسته ای 

  

جدیدترین قیمت خودرو ایران خودرو و سایپا امروز 23 مرداد | خودرو گران شد؟بازار خودروی کشور در رکود قرار دارد. اما امیدواری بازار به نتیجه مثبت مذاکرات، قیمت‌ها را به صورت جزئی کاهش داده است.
خانه فوتبال قیمت ایران خودرو واردات خودرو 

  

پیش بینی ریزش قیمت سکه /شکست حمایت میانیتحلیل گران فنی باور دارند که قیمت سکه می تواند تا محدود 13 میلیون و 800 هزار تومانی نیز ریزش کند.
اقتصادنیوز قیمت 

  

شرط بندی بر سر قیمت دلار / دون پاشی ارزی ترکیه برای تجار ایرانیمعامله‌گران درباره بازار هرات شرط‌بندی کردند، برخی از آن‌ها معتقد بودند قیمت دلار هرات افزایشی است و تا 30 هزار و 700 بالا می‌رود، اما برخی دیگر دقیقا قیمت دلار را 1000 تومان پایین‌تر می‌دانستند.
اقتصادنیوز قیمت دلار ترکیه 

  

تداوم عوارض کووید 19 در 25 درصد کودکان کرونایی بستری به گزارش خبرنگار مهر به نقل از هلث دی نیوز، پیگیری موارد کووید 19 از 25 بیمارستان نشان داد که 27 درصد از کودکان و نوجوانان بستری شده با عفونت حاد و 30 درصد از مبتلایان به MIS-C، 2 تا 4 ماه بعد، علائم مداوم، اختلال در فعالیت یا هر دو را داشتند. دکتر «آدرین راندولف»، سرپرست تیم تحقیق از بیمارستان کودکان بوستون، گفت: «خطر بیماری شدید و عوارض طولانی مدت بیشتر از خطر عوارض ناشی از…
مهر مدرسه کودکان خبرنگار 

  

بورس از ابتدای سال چقدر رشد کرده است؟شاخص بورس از ابتدای امسال تا پایان هفته گذشته 90روز معاملاتی، با ثبت 81هزار و 213واحد افزایش، معادل 5.94 درصد رشد کرده است.
گسترش بورس تهران شاخص ریال 

  

بازیگر شب‌های برره از بهبود شرایطش بعد از کرونا خبردادبازیگر سینما و تلویزیون می‌گوید: به دلیل ابتلاء به کرونا سه روزی در بیمارستان بستری بوده و امروز مرخص شده است. او تاکید می‌کند: خداراشکر حالم خیلی بهتر است.
مملکت‌آنلاین سینما تلویزیون ویروس 

  

اقتصادنیوز: رهبر کره شمالی دستور داد اکثر تمهیدات مقابله با این ویروس که از ماه مه در این کشور وضع شده بود، لغو شوند.
اقتصادنیوز کره شمالی ویروس ماه 

  

کره شمالی پیروزی در برابر کرونا را اعلام کردچند روز بعد از آنکه کیم جونگ اون رهبر کره شمالی اعلام پیروزی در برابر کرونا را اعلام کرد، پیونگ یانگ محدودیت های کرونا از جمله استفاده از ماسک را لغو کرد.
برنا کره شمالی کیم جونگ اون ماسک