گسترش   |  اقتصادی  |  

قیمت خودروهای کم‌تیراژ آزاد شد

10 ماه از آغاز قرعه‌کشی متقاضیان خرید خودروی صفر با هدف توزیع عادلانه خودرو می‌گذرد. اما شنیده‌ها حکایت از ناخشنودی دولت نسبت به این رویه دارد. قرار است سال آینده همراه با آزادسازی قیمتی کم‌تیراژ‌ها مکانیزم فروش از طریق قرعه‌کشی نیز برای این خودروها حذف شود. این تصمیم دومین تغییر در فروش خودروی 1400 محسوب می‌شود.

قیمت خودروهای کم‌تیراژ آزاد شد

در حالی که حدود 10 ماه از تغییر و تحول طرح‌های فروش خودرو می‌گذرد و «قرعه‌کشی»، برندگان را تعیین می‌کند، گویا دولت از نتایج آن راضی نیست و قصد دارد در سال آینده به تدریج این پروسه را حذف کند. از همین رو حدودا سه هفته پیش جلسه‌ای با حضور معاونان اسحاق جهانگیری (معاون اول دولت) و فعالان صنعت خودرو برگزار و در آن درباره مساله تغییر روش‌های فروش و البته شیوه نرخ‌گذاری بحث و تبادل نظر شده است. یک منبع آگاه که نخواست نامش فاش شود، درباره خروجی این جلسه به «دنیای‌اقتصاد» می‌گوید: در این جلسه عنوان شد که دولت از نتایج اعمال سیستم قرعه‌کشی در طرح‌های فروش خودرو رضایت ندارد و به‌دنبال تغییر آن است. وی با بیان اینکه در این جلسه پیشنهاد لغو نرخ‌گذاری دستوری برای عبور از سیستم قرعه‌کشی مطرح شد، تاکید کرد: پیشنهاد خودروسازان این بود که دولت نرخ‌گذاری دستوری را بردارد تا پروسه بخت‌آزمایی عملا دیگر توجیهی نداشته باشد، اما این پیشنهاد چندان مورد موافقت قرار نگرفت. به گفته وی، در نهایت نماینده‌های دولت با لغو نرخ‌گذاری دستوری خودروهای کم‌تیراژ موافقت کردند و قرار شد پس از اخذ نظر بالادستی‌ها، نظر نهایی در این مورد اعلام شود.

با توجه به گفته‌های این منبع آگاه، اگر دولت با تغییر شیوه نرخ‌گذاری خودروهای کم‌تیراژ داخلی موافقت کند، از سال آینده پروسه قرعه‌کشی برای این محصولات حذف خواهد شد، زیرا وقتی قیمت آنها آزاد باشد، دیگر قرعه‌کشی توجیهی نخواهد داشت. بر این اساس، خودروهای کم‌تیراژ از زیر سایه شورای رقابت خارج می‌شوند و شرکت‌های خودروساز خود افسار نرخ‌گذاری آنها را به دست خواهند گرفت. این موضوع بخشی از بسته اصلاح صنعت خودرو متعلق به وزارت صنعت، معدن و تجارت به حساب می‌آید که گفته می‌شود در ستاد اقتصادی دولت نیز مورد تایید قرار گرفته است.

در این بسته که محور آن جهش تولید است، وزارت صمت پیشنهاد داده قیمت‌گذاری دستوری خودروهای کم‌تیراژ لغو و اختیار تعیین نرخ آنها به خودروسازان واگذار شود. از آن سو اما نرخ‌گذاری پرتیراژها همچنان در اختیار شورای رقابت باقی خواهد ماند.  جدا از جلسه اخیر دولتی‌ها با فعالان خودروسازی گفته می‌شود موضوع آزادسازی قیمت خودروهای کم‌تیراژ در سال آینده، بسیار جدی است و به احتمال فراوان از ابتدای سال به اجرا درخواهد آمد. شیوه‌ای که خودروسازان برای نرخ‌گذاری محصولاتشان اعمال خواهد کرد، تعیین قیمت در حاشیه بازار است. در این روش که طی دهه 70 نیز امتحان شده، قیمت کارخانه‌ای خودروها نزدیک به نرخ بازار تعیین می‌شود. با این حساب، فاصله قیمت کارخانه و بازار خودروهای موردنظر بسیار کم خواهد شد، تا جایی که به احتمال زیاد این بخش از بازار دیگر جذابیتی برای دلالان و سوداگران نخواهد داشت. در این شرایط عملا اعمال سیستم قرعه‌کشی نیز توجیهی ندارد، زیرا دیگر رانت چندانی در بازار خودروهای آزاد شده نیست که بر سر خرید آنها از مبدا (کارخانه) رقابت و صف خریدی وجود داشته باشد.

قرعه‌کشی از کجا آمد؟

«بخت‌آزمایی» اما در حالی از چشم دولت افتاده که این روش از 10 ماه پیش اعمال می‌شود و هدف از اجرای آن، تنظیم بازار به نفع مصرف‌کنندگان واقعی بود. اردیبهشت امسال و پس از آنکه وزارت صنعت، معدن و تجارت در تغییر شیوه نرخ‌گذاری خودرو ناکام ماند، دست به دامان شورای رقابت شد و این نهاد را به پروسه قیمت‌گذاری بازگرداند. شورای رقابت هشت ماه قبل‌تر و با تصمیم شورای هماهنگی اقتصادی سران سه قوه، از قیمت‌گذاری خودرو کنار گذاشته شد تا راه برای حذف سیاست نرخ‌گذاری دستوری هموار شود. در آن مقطع، محمد شریعتمداری از وزارت صمت رفت و رضا رحمانی جانشین وی شد. با آمدن رحمانی، حدودا سه ماه طول کشید تا ساز و کار جدید نرخ‌گذاری خودرو تعیین شود و طبق تصمیم  «صمت» خودروسازان مجاز شدند قیمت محصولاتشان را متناسب با نرخ‌های بازار تعیین کنند.

این مصوبه  که عملا حکم آزادسازی قیمت خودرو را داشت، تنها برای یک ماه به اجرا درآمد و با توجه به رشد نرخ کارخانه‌ای خودروها، وزارت صمت به نوعی ترسید و بی‌آنکه رسما اعلام کند، مصوبه‌اش را تعلیق کرد. سرانجام در اردیبهشت امسال، شورای رقابت به پروسه قیمت‌گذاری بازگشت و با تصمیم مشترک این شورا و وزارت صمت، تغییر و تحولاتی در روش‌های فروش و همچنین بازه  زمانی تغییر قیمت خودروها ایجاد شد. بر این اساس، مقرر شد منتخبان طرح‌های فروش خودروسازان از مسیر قرعه‌کشی یا به نوعی همان بخت‌آزمایی تعیین شوند. تا پیش از این تصمیم، روش کار به این شکل بود که خودروسازان سیستم فروش خود را بلافاصله پس از پر شدن ظرفیت می‌بستند و هر فردی رانتی داشت، یا از اینترنت پرسرعت برخوردار یا اصلا خوش‌شانس‌تر بود، موفق به ثبت‌نام در طرح‌های فروش می‌شد.

 این مدل فروش، همواره با اعتراض و انتقاد آنهایی که موفق به ثبت‌نام در طرح فروش نمی‌شدند، مواجه می‌شد و شائبه رانت و تقلب در آن به وجود می‌آمد. علاوه بر این، تخلفات زیادی نیز از سوی نمایندگی‌های خودروسازان و حتی مدیران بالادستی آنها در طرح‌های فروش شکل گرفت که منجر به موجی از بازداشت‌ها هم شد. از همین رو وزارت صمت تصمیم گرفت از سیستم قرعه‌کشی برای تنظیم بازار خودرو استفاده کند و گمانش این بود که این روش عادلانه‌تر است. در واقع وزارت صمت می‌خواست با اعمال بخت‌آزمایی، حداقل در مرحله ثبت‌نام عدالت رعایت شده و همه (با رعایت یک سری شروط عمومی) امکان ثبت‌نام را داشته باشند. هدف دیگر صمت از اعمال سیستم قرعه‌کشی، حذف دلالی و واسطه‌گری بود، حال آنکه فکری برای پاشنه آشیل آن یعنی نرخ‌گذاری دستوری نکرد.

بنابراین از همان ابتدا هم مشخص بود قرعه‌کشی نمی‌تواند کمکی به مصرف‌کنندگان واقعی، تنظیم بازار و حذف دلالان و سوداگران کند. بخت‌آزمایی به نوعی تنها سبب توزیع عادلانه (البته احتمالا عادلانه) رانت موجود در بازار خودرو شد، اما نه سوداگری را حذف کرد و نه تقاضا برای خرید خودرو از مبدأ را کاهش داد. اردیبهشت امسال که اولین طرح فروش فوق‌العاده خودرو اجرا شد، بالغ‌بر 5 میلیون نفر در آن شرکت کردند.

تازه اگر نبود شرایطی محدودکننده برای ثبت‌نام، تقاضای بالاتری برای فروش ثبت می‌شد، زیرا به نوعی همه می‌خواستند شانس خود را در این بخت‌آزمایی بیازمایند. تا به امروز که چند طرح فروش به اجرا درآمده و به تبع آنها قرعه‌کشی نیز انجام شده، بازار خودرو همچنان درگیر سوداگری و رانت است و نه وزارت صمت و نه هیچ نهاد دیگری نمی‌تواند ادعا کند با این روش، مصرف‌کنندگان واقعی بر سوداگران چیره شده‌اند. هنوز که هنوز است، سوداگران از محل اختلاف قیمت کارخانه و بازار خودروهای داخلی سودی هنگفت به جیب می‌زنند و از آن سو خودروسازان کماکان با مشکلات نقدینگی حاصل از نرخ‌گذاری دستوری دست و پنجه نرم می‌کنند. این موضوع نشان می‌دهد بخت‌آزمایی نتوانسته کمکی به تنظیم بازار خودرو بکند، اگر نگوییم اوضاع را بدتر از قبل نیز کرده است. حالا دولت نیز به این نتیجه رسیده که بهتر است بساط قرعه‌کشی را جمع کند، منتها نه یکباره بلکه تدریجی.

آزادسازی کامل قیمت خودرو؟

اگر فرض را بر این بگیریم که دولت در نهایت با پیشنهاد خودروسازان مبنی بر حذف نرخ‌گذاری دستوری محصولات کم‌تیراژ موافقت می‌کند، از سال آینده دیگر سیستم قرعه‌کشی برای فروش این خودروها اعمال نخواهد شد. حذف قرعه‌کشی از فرآیند فروش خودروهای کم‌تیراژ، در واقع از آن جهت است که با آزادسازی قیمت آنها، دیگر فاصله چندانی بین قیمت کارخانه و بازارشان وجود ندارد، بنابراین تقاضا برای خرید خودروهای موردنظر کاهشی چشمگیر خواهد یافت. تقاضای عظیم فعلی به دلیل رانت ناشی از اختلاف قیمت کارخانه و بازار خودروها (به دلیل نرخ‌گذاری دستوری) است و وقتی رانتی نباشد یا کم باشد، دیگر جذابیت چندانی برای دلالی و سوداگری باقی نمی‌ماند.

با توجه به این موضوع، آزادسازی قیمت خودروهای کم‌تیراژ و حذف سیستم قرعه‌کشی از فرآیند فروش آنها، می‌تواند مقدمه لغو کامل نرخ‌گذاری دستوری خودروهای داخلی و به تبع آن، برچیده شدن بساط بخت‌آزمایی باشد. در حال حاضر شورای رقابت افسار قیمت‌گذاری بیشتر خودروهای داخلی را در دست دارد و خودش هم بدش نمی‌آید کم‌تیراژها را از فرمول نرخ‌گذاری خود خارج کند. این شورا حتی در دی ماه مصوب کرد قیمت 18 خودروی کم‌تیراژ به نوعی آزاد شود، اما در ادامه و تحت فشار برخی نهادها، از تصمیم خود منصرف شد. حالا اگر آزادسازی قیمت خودروهای کم‌تیراژ رسما تایید و اجرایی شود، شورای رقابت می‌ماند و پرتیراژها، که شاید آنها نیز از زیر سایه این شورا خارج شوند.

 آنچه بازار خودرو را به جولانگاه دلالان و سوداگران تبدیل کرده، رانت هنگفتی است که از محل اختلاف قیمت کارخانه و بازار خودروها (به دلیل اعمال سیاست نرخ‌گذاری دستوری) به وجود آمده و وقتی پای رانت در میان نباشد، سوداگری هم توجیه ندارد.

بنابراین به نظر می‌رسد اگر اجرای طرح آزادسازی قیمت خودروهای کم‌تیراژ، نتایج مثبت و قابل دفاعی در پی داشته باشد، احتمال دارد سیاست‌گذار برای لغو کامل نرخ‌گذاری دستوری و آزادسازی قیمت خودروهای پرتیراژ نیز مجاب شود. 

منبع: دنیای اقتصاد

قیمت ماه خودروسازان 



  اخبار برگزیده
  

رشد اقتصادی امسال، بدون احیای برجام هم مثبت می‌شودمدیرکل دفتر مدیریت اطلاعات اقتصادی وزارت اقتصاد با تایید پیش‌بینی‌های صندوق بین‌المللی پول از مثبت شدن رشد اقتصادی ایران در سال 1400 گفت: با توجه به اقتضائات اقتصادی کشور امسال رشد اقتصادی مثبت خواهد شد.
ایلنا رشد اقتصادی اقتصاد اقتصاد ایران 

  

سیدابراهیم رئیسی با علم به اینکه در نظرسنجی‌ها از موقعیت مطلوبی برخودار است، به دلایل متعدد همچنان ترجیح می‌دهد در مواجهه با دعوت‌هایی که از او برای کاندیداتوری می‌شود، بی‌تمایل نشان دهد.
نامه نیوز فضای مجازی سیدابراهیم رئیسی انتخابات ریاست جمهوری 

  

خطیب‌ زاده: از رژیم اسرائیل برای نطنز انتقام می‌گیریمسخنگوی وزارت خارجه: اتفاق ناگواری که در نطنز رخ داد و بارها رژیم صهیونیستی می‌گفت و از منابع متعدد تایید می‌کنند این رژیم پشت این داستان بوده است.
فردا انتقام وزارت خارجه ایران 

  

در بازی و مکر صهیونیست‌ها نخواهیم افتاد/ سفر وزیر امور خارجه روسیه به تهرانسخنگوی وزارت امور خارجه گفت: رژیم صهیونیستی با خرابکاری در مسیر رفع تحریم‌ها می‌خواهد از مردم ایران انتقام بگیرد. ما در بازی و مکر آنها نخواهیم افتاد اما جمهوری اسلامی به وقت پاسخ مناسب را خواهد داد.
ایلنا بازی وزارت خارجه جمهوری اسلامی 

  

سفر وزیر خارجه آمریکا به بروکسل برای مذاکره درباره ایرانوزیر خارجه آمریکا طی هفته جاری به بروکسل سفر خواهد کرد تا با مقام‌های اروپایی درباره موضوعات مختلفی از جمله ایران، اوکراین و افغانستان رایزنی کند.
مثلث سفر شبه جزیره کریمه ایران 

  

فوری/ خبر مهم درباره آزادسازی پول های بلوکه 7 میلیارد دلاری ایران در کره جنوبیخبرگزاری یونهاپ کره اعلام کرد هیات کره ای با مقامات ایران برای بازگرداندن دارایی های مسدود شده در حال رایزنی است.
اقتصادنیوز پول ایران کره جنوبی 

  

چرا آمریکا و اسرائیل بیشترین ضرر را از سند همکاری ایران و چین متحمل خواهند شد؟مبالغه نکرده ایم اگر بگوییم امضای سند همکاری استراتژیک بین چین و ایران، در 27 مارس 2021 نقطه عطفی در روابط قوای مطرح جهان و غرب آسیا بوده، برتری تک قطبی ایالات متحده را به کلی از بین می برد و مانع از گسترش حضور اسرائیل در منطقه غرب آسیا می شود.
۵۵ آنلاین خاورمیانه سوریه روسیه 

  

دل‌نگرانی بزرگ سرخ‌ها با شروع لیگ قهرمانان/ پرسپولیس دو ستاره دیگر را از دست می‌دهد؟شروع لیگ قهرمانان آسیا می‌تواند یک نگرانی خاص برای هوادران پرسپولیس به همراه داشته باشد.
خانه فوتبال فوتبال لیگ قهرمانان آسیا پرسپولیس 

  

شیوه تحویل خودرو تغییر می کندرئیس مجلس تاکید کرد نحوه واگذاری خودرو باید اصلاح شود و این کار ضرورتی اجتناب ناپذیر است.
خودروتک خودرو مجلس شورای اسلامی شورای نگهبان 

  

احمدی‌نژاد: این فنر به زودی درخواهد رفتاین اشتباه بزرگی است که فکر کرده‌اید که می‌توانید ملّت ایران را در این سطح نگه دارید. این فنر به زودی درخواهد رفت. من به وقت انتخابات مطالبی دارم که درباره وضعیت موجود کشور عرض خواهم کرد و به فضل الهی از کسی هم نمی‌ترسم.
مستقل‌آنلاین احمدی نژاد خبرآنلاین استان کرمان 

  

تصمیم جدید شورای رقابت برای زمان تغییر قیمت خودرودر حالی که رئیس شورای رقابت از بازنگری در قیمت کارخانه خودرو درآینده نزدیک خبر داده بود، موضع جدید وی نشان می دهد که این شورا دست کم فعلا برنامه ای برای افزایش قیمت کارخانه خودرو ندارد. وی حتی از احتمال نزولی شدن قیمت خودرو نیز خبر داد.
خودروتک شورای رقابت قیمت افزایش قیمت 

  

با احیای برجام تورم و فشار اقتصادی کم می شودبه گفته استیو هانکه، احیای برجام می تواند به کاهش نرخ تورم کمک کند.
مستقل‌آنلاین بانک مرکزی بانک تورم 

  

پایگاه خبری تحلیلی نامه نیوز (namehnews.com) : به گزارش نامه نیوز، لعیا جنیدى - معاون حقوقى رییس جمهور در گفت و گو با ایران گفت: روابط بانکی و مالی بین‌المللی بسیار مهم است و این روابط پیش شرط صادرات موفق، پیش‌شرط جهش تولید، پیش شرط پشتیبانی و مانع‌زدایی از تولید است، ارتباط با نظام بانکی دنیا برای کشور امری حیاتی است. رئیس جمهوری بتوانند این زمینه را فراهم کنند، تحفظ را مطرح کرد…
نامه نیوز جمهوری اسلامی ایران جمهوری اسلامی رهبر انقلاب 

  

لاریجانی برای کاندیداتوری، شرایط مطلوبی ندارد/ با کاندیداتوری رئیسی، لاریجانی کاندیدا نخواهد شد/ رئیسی و قالیباف قطعاً باهم رقابت نخواهند کرد/اجماع کامل اصولگرایان بر روی رئیسی به معنای رأی‌آوری قطعی استکنشگر سیاسی اصولگرا گفت: آقای لاریجانی جزو افراد استثناء هستند که شرایط ایشان واقعا پیچیده است، سایر افراد حمایت یکی از جناح‌ها را با خود دارند اما آقای لاریجانی یک وضعیت پیچیده بینابینی دارد. حتی اگر برخی طیف‌ها در جریان اصولگرا بخواهند از ایشان حمایت کنند و ببینند که ایشان مورد حمایت جریان‌های اصلاح‌طلب هم قرار گرفته‌اند، ممکن است حمایت خود را پس بگیرند.
ایلنا علی لاریجانی انتخابات ریاست جمهوری اصلاح طلبان 

  

از شکایت نماینده مجلس از راهور بی‌اطلاعم/فوت 26 تهرانی در بهمن‌ماه به دلیل خاموشی معابررییس پلیس راهور تهران بزرگ از شکایت نماینده مجلس از پلیس راهور به دلیل درگیری با مامور این پلیس اظهار بی اطلاعی کرد.
ایلنا پلیس راهور ماه پلیس 

  اخبار داغ
  

اگر کسی سرفه کرد و گفت حساسیت فصلی دارم، آن را از جلسه بیرون کنید، قطعا کروناست/ تا 2 هفته دیگر فوتی‌ها به 300 نفر می‌رسد/ ویدئوعلیرضا رییسی، سخنگوی ستاد ملی مقابله با کرونا گفت: اگر کسی سرفه کرد و گفت حساسیت فصلی دارم، آن را از
خبرفوری سلامت 

  

وضعیت قرمز کرونا در سراسر تهران برای اولین باراقتصادنیوز : فرمانده عملیات ستاد مقابله با کرونای استان تهران با اشاره به اینکه گمانه زنی ها نشان می دهد هفته آتی بسیار نگران کننده است، افزود: برای نخستین بار تمامی شهرهای استان تهران در وضعیت قرمز قرار گرفته است.
اقتصادنیوز تهران 

  

شایع ترین علامت کرونا در جهان چیست؟داده های رسمی نشان می دهند نیمی از مبتلایان به کرونا هیچ علامتی ندارند اما هنوز خستگی شایع ترین علامت ابتلا به این بیماری است.
برنا 

  

زلاتان متهم به نقض پروتکل‌های بهداشتی کرونا شدمهاجم سوئدی متهم به نقض پروتکل‌های بهداشتی کرونا شده است.
خبرفوری زلاتان ابراهیموویچ باشگاه یوونتوس روزنامه 

  

خواهش می‌کنم رسانه‌ها دیگر از کرونا نگویند؛/ شرایط متفات میزبانان ACL در گفتگو با دکتر هراتیانزهره هراتیان رئیس مرکز ایفمارک که یکی از ناظران پزشکی AFC نیز به شمار می رود، از کادر پزشکی 4 نماینده فوتبال ایران تقدیر کرد.
ورزش۳ رسانه فضای مجازی کنفدراسیون فوتبال آسیا 

  

باید صدای واحدی از کشور در عرصه مقابله با کرونا بیرون بیاید​ذوالفقاری در نشست کمیته امنیتی، اجتماعی و انتظامی ستاد ملی مدیریت بیماری کرونا که با حضور وزیر بهداشت تشکیل شد، گفت: باید صدای واحدی از کشور در عرصه مقابله با کرونا بیرون بیاید و نباید با تصمیم گیری های مختلف و چندگانه به اعتماد عمومی در کشور آسیب بزنیم.
ایلنا وزارت کشور درمان کوبا 

  

ویروس کرونا در چشمان یک زن کشف شد!پزشکان چینی در چشمان زن 64 ساله‌‌ای که دو ماه پیش به بیماری کرونا مبتلا شده بود ویروس زنده کرونا را یافتند.
برنا ویروس ماه 

  

در این استان هر ساعت یک فوتی بر اثر کرونا ثبت می شوداقتصادنیوز : رئیس دانشگاه علوم پزشکی شیراز با اشاره به آمار فزآینده شیوع کرونا در فارس گفت: هر سه دقیقه یک مورد بستری و تقریبا هر ساعت یک مورد فوتی در این استان ثبت شده است.
اقتصادنیوز شیراز 

  

شکاف بزرگ قیمتی در فروش یورو/ مدیریت قیمت دلار در دو بازاراقتصادنیوز: امروز 23 فرودین 1400 در پایان کار بازار عمده فروشی و خرده فروشی رسمی ارز حجم عرضه ها نسبت به دیروز بالا رفت. با وجود افزایش عرضه قیمت دلار رشد کرد اما قیمت یورو کاهشی شد. نکته دیگر این که شکاف قیمت یورو در بازار رسمی و آزاد به 6 درصد رسید.
اقتصادنیوز یورو قیمت دلار 

  

ارزش روز سبد بورسی سهام عدالت 24 فروردین 1400/ حقوقی ها دستور خرید دو سهم را صادرکردنداقتصادنیوز: امروز 24 فروردین 1400 حقوقی ها دستورکار خرید دو سهام حاضر در سهام عدالت را صادر کردند.
اقتصادنیوز سهام عدالت سهام 

  

برخورد قاطع با ناقضان مصوبات کمیته تخصصی نظارت بر رعایت ضوابط بهداشتی مقابله با کروناواحد های صنفی گروه 1 شغلی در کیش در صورت تخلف و رعایت نکردن مصوبات بهداشتی پلمب می شوند.
شما‌نیوز جزیره کیش روابط عمومی گردشگری