گسترش   |  سیاسی  |  

محدودیت 13 ساله تمام شد

بر اساس قطعنامه 2231، در سال پنجم اجرای برجام روز یکشنبه 27 مهرماه 1399 زمان پایان محدودیت‌های تسلیحاتی و نیز مسافرتی 23 شخص حقوقی ایران است.

محدودیت 13 ساله تمام شد

بر اساس قطعنامه 2231، بر مبنای دوره‌های زمانی پنج، هشت و ده ساله پس از تاریخ قبول توافق برجام و نه تایید شورای امنیت، تحولاتی ایجاد خواهد شد. از این رو در تاریخ 18 اکتبر 2020 که برابر با 27 مهرماه 1399 است، سال پنجم قبول توافق برجام محقق خواهد شد و بر همین مبنا در این تاریخ دو تحول مهم "لغو محدودیت‌های تسلیحاتی ایران" و "لغو محدویت‌های مسافرتی برخی اشخاص حقیقی" ایران اتفاق می‌افتد.

تحریم‌های تسلیحاتی ایران از اوایل سال 1386 در قطعنامه 1747 تحت الشعاع برنامه هسته‌ای ایران به طور محدود وارد شد و بعد از آن در قطعنامه‌های بعدی این تحریم‌ها ولو محدود مورد تایید قرار گرفت، اما با قطعنامه 1929 در سال 1389 تحریم‌های گسترده تسلیحاتی علیه ایران اعمال شد.

در چند ماه گذشته دولت امریکا با وجود خروجش از توافق هسته‌ای در می‌2018، با نزدیک شدن به پایان تاریخ لغو خودکار تحریم تسلیحاتی ایران در 18 اکتبر (27 مهر) تلاش کرد تا این مسئله را به شکل‌های مختلف لغو کند. ترامپ فکر می‌کرد با خروج عجولانه و بدون پشتوانه بین‌المللی‌اش از توافق هسته‌ای توانسته آن را از بین ببرد اما بعد از دو سال هر چند که این توافق در بخش‌های زیادی دیگر اجرا نمی‌شد اما در همان بخش‌های اندک عصبانیت ترامپ و دستگاه سیاست خارجی‌اش را بر انگیخت.

علاوه بر این همراهی نکردن بی‌سابقه اکثریت اعضای شورای امنیت با امریکا در اعمال تحریم علیه ایران یا از بین بردن برجام بیش از پیش او را در این وادی تنها و عصبانی کرد. این در حالی است که ترامپ در روزهای کرونایی حاکم بر جهان و کشورش در آستانه انتخابات ریاست جمهوری در نوامبر، روزهای سختی را پشت سر می‌گذارد.

ترامپ برای دو بار سعی کرد از مسیر شورای امنیت و با ارائه یک پیش‌نویس قطعنامه‌ جدید، قطعنامه 2231 را به نحوی ملغی و بی‌اثر کند اما اعضای شورای امنیت یک صدا از این اقدامات پیروی نکردند. در همین راستا امریکا تلاش کرد با ارائه پیش‌نویس قطعنامه‌ای، محدودیت‌های تسلیحاتی ایران که موضوع بند 5 ضمیمه (ب) و شق ب بند 6 ضمیمه (ب) قطعنامه 2231 است را مجدد تمدید کند اما این پیش نویس، تصویب نشد.

ترامپ تهدید کرد که اگر این پیش نویس تصویب نشود از مکانیسم "اعمال دوباره تحریم‌ها" که در توافق هسته‌ای برای اعضای برجام در نظر گرفته شده است، استفاده خواهد کرد. موضوعی که باز هم با مخالفت اکثریت کشورهای عضو شورای امنیت به جز یک کشور کوچک، دومینیکن مواجه شد. 13 کشور عضو شورای امنیت اعم از اعضای دائم و غیردائم این شورا در نامه‌های جداگانه به رئیس شورا بر غیرقانونی بودن اقدام امریکا صحه گذاشتند و آن را رد کردند.

بعد از آن امریکا یک جانبه و با استفاده از قدرتش در 30 شهریور (20 سپتامبر) در ابلاغیه‌ای، بازگشت قطعنامه‌های قبلی شورای امنیت درباره ایران که بر اساس قطعنامه 2231 لغو شده‌اند را اعلام کرد. این ابلاغیه با مخالفت ایران و کشورهای عضو شورای امنیت که در میان آنها اعضای باقی مانده در برجام حضور دارند مواجه شد. آنها اعلام کردند که اقدام امریکا مشروع نیست و او با توجه به خروج رسمی از برجام، اهلیت انجام چنین کاری را به عنوان یک عضو مشارکت‌کننده در توافق هسته‌ای ندارد.

با این وجود، امریکا با اعمال تحریم علیه تعدادی از افراد و مقامات هسته‌ای و نظامی و در مرحله بعد تحریم 18 بانک و نهاد مالی ایران به نوعی در تلاش است تا اسنپ بک را یک جانبه و در سطح ملی از سوی خود اجرا کند. این اقدامات هر چند برای ایران به لحاظ اقتصادی و به ویژه در حوزه کالاهای بشردوستانه دشواری‌های زیادی را ایجاد کرده است اما مهم‌ترین هدف امریکا که فسخ برجام و مذاکره بر سر توافقی جدید بوده را محقق نکرده است.

بر اساس قطعنامه 2231 برخی تعهدات در برجام در زمان بندی مشخص پنج، هشت و ده ساله اجرایی می‌شوند. برای تعیین تاریخ دقیق اجرای این تعهدات، تاریخ قبول برجام که 90 روز پس از تایید برجام در 20 ژوئیه 2015 است یعنی در 18 اکتبر 2015 تعیین می‌شود. بر همین مبنا باید گفت که 18 اکتبر 2020 (27 مهر 1399) پنجمین سال اجرایی شدن برجام است و بر همین اساس تعهدات مندرج در برجام باید محقق شود. در این تاریخ، دو تحول مهم در خصوص محدودیت‌های تسلیحاتی ایران و محدویت‌های مسافرتی برخی اشخاص حقیقی اتفاق می‌افتد.

تحولات سال پنجم پس از قبول توافق برجام

بر اساس ضمیمه 5 برجام و ضمیمه (ب) قطعنامه 2231، از سال پنجم از تاریخ قبول توافق برجام، برابر با 27 مهرماه 1399 برخی از محدودیت‌های باقی مانده خاتمه خواهند یافت. این محدودیت‌ها که از 27 مهرماه به پایان خواهند رسید عبارتند از:

- نظام مجوزخواهی صادرات و واردات اقلام تسلیحاتی به و از ایران (موضوع بند 5 ضمیمه ب قطعنامه 2231 و شق (ب) بند 6 ضمیمه ب قطعنامه 2231)

بر اساس بند 5 ضمیمه ب قطعنامه 2231؛ کلیه دولت‌ها می‌توانند در فعالیت‌های زیر مشارکت داشته و اجازه آنها را صادر کنند، مشروط به این که شورای امنیت از قبل به صورت مورد به مورد تصمیم به تایید آنها گرفته باشد: عرضه، فروش یا انتقال مستقیم یا غیرمستقیم هرگونه تانک جنگی، خودروهای زرهی رزمی، سامانه‌های توپخانه‌ای سنگین، هواپیماهای رزمی، بالگردهای تهاجمی، ناوهای جنگی، موشک‌ها یا سامانه‌های موشکی، آن‌گونه که در نظام ثبت سلاح‌های متعارف ملل متحد تعریف شده است، یا تجهیزات مرتبط، شامل قطعات یدکی، به ایران یا برای استفاده در داخل ایران یا در جهت منافع ایران، از داخل یا از طریق قلمروهای تحت حاکمیت شان یا توسط اتباع آنها یا افراد تحت حاکمیت آنها، یا با استفاده از هواپیماها یا کشتی‌هایی که با پرچم آنها تردد می‌کنند، اعم از اینکه از قلمروشان نشات گرفته یا خیر. ارائه آموزش فنی، منابع یا خدمات مالی، مشاوره، دیگر خدمات یا کمک‌های مرتبط با تامین، فروش، انتقال، تولید، نگهداری یا استفاده از سلاح‌ها و تجهیزات مرتبط مشروح در این بند فرعی، به ایران توسط اتباع این دولت‌ها یا از داخل یا از طریق قلمروهای تحت حاکمیت شان. این بند تا تاریخ 5 سال پس از روز توافق برجام یا زمانی که آژانس گزارشی مبنی بر تایید نتیجه گیری گسترده تر ارائه کند، هر کدام زودتر حادث شود، اعمال خواهد شد.

هم چنین بر اساس متن شق (ب) بند 6 ضمیمه ب قطعنامه 2231؛ تدابیر لازم را اتخاذ خواهند کرد تا پنج سال بعد از روز توافق برجام یا تا تاریخ ارائه گزارشی در تایید نتیجه‌گیری گسترده‌تر توسط آژانس، هر کدام که زودتر باشد، به استثنای مواردی که شورای امنیت از قبل و به صورت مورد به مورد تصمیم دیگری اتخاذ کرده باشد، مانع از عرضه، فروش یا انتقال تسلیحات یا تجهیزات مرتبط از مبدا ایران، توسط اتباع ایران، توسط اتباع یا کشتی‌ها و هواپیماهای تحت پرچم خود شوند، فارغ از اینکه مبدا آنها قلمرو ایران باشد یا خیر.

- خاتمه محدودیت سفر 23 شخص حقوقی موضع فهرست 2231 (وفق شق (ه) بند 6 ضمیمه ب قطعنامه 2231)

بر اساس این بند که دومین محدودیتی است که در چارچوب برجام و قطعنامه 2231 پس از پنج سال رفع می‌شود؛ به مدت 5 سال از روز قبول توافق برجام یا تاریخ که آژانس موید نتیجه گیری گسترده تر را ارائه کند، هر کدام که زودتر باشد، تدابیر لازم برای جلوگیری یا عبور افراد اعلام شده در بند (الف) 6، ضمیمه ب، به یا از سرزمین شان را اتخاد کنند."

در این چارچوب، محدودیت سفر 23 نفر از مقامات سیاسی و نظامی کشور رفع خواهد شد. در سال‌های اخیر وجود این محدودیت‌ها انتقاداتی را متوجه برجام و مذاکره‌کنندگان هسته‌ای کرده بود که به این ترتیب این محدودیت برداشته و از این پس امکان رفت و آمد این افراد فراهم خواهد شد.

شایان ذکر است، در این بخش این 23 نفر هم‌چنان با محدودیت‌ها در رابطه با اموال‌شان در امریکا و هر گونه معامله مواجه هستند و در سال هشتم این محدودیت به طور کامل برداشته خواهد شد. این درحالی است که مقامات سیاسی و نظامی ایران هیچ گونه تعامل مالی و تجاری در امریکا یا سپرده مالی در بانک‌ها و موسسات مالی امریکایی ندارند.

هرچند بخش قابل توجهی از برجام بعد از خروج امریکا از این توافق معطل باقی مانده است و کشورهای باقی مانده در این توافق نیز در این مدت نتوانستند از سد موانع و تهدیدات امریکا عبور کنند با این حال بخش‌های حقوقی و سیاسی این توافق با حمایت سیاسی و بین‌المللی همچنان پا برجاست و مهم‌تر این که جامعه بین‌الملل برای توافق ژوئیه 2015 هنوز احترام و ارزش قائل هستند و از آن حمایت می‌کنند.

از این رو ضروری است در روزها و هفته‌های آتی به ویژه با توجه به در پیش بودن انتخابات ریاست‌جمهوری در امریکا، اعضای برجام و شورای امنیت سازمان ملل از اجرای برجام در رابطه با رفع محدودیت‌های تسلیحاتی ایران حمایت سیاسی خوبی را به عمل آوردند. بدون شک حمایت و پشتیبانی بین‌المللی از یک قطعنامه شورای امنیتی صرفا حمایت از یک کشور و توافق نیست؛ بلکه حمایت از قوانین و رویکردهای مسالمت‌جویانه برای حل و فصل مشکلات و مسائل جهانی است.

منبع: ایسنا

سازمان ملل شورای امنیت سازمان ملل انتخابات ریاست جمهوری 



  اخبار برگزیده
  

سیاست‌های ترامپ در مورد خاورمیانه مشخص است، اما سیاست‌های بایدن چگونه خواهد بود؟ قطعا بایدن اعتبار را به توافق هسته‌ای با ایران باز می‌گرداند و معامله قرن را کنار گذاشته، علیه شهرک سازی و الحاق می‌ایستد و رابطه با رهبری فلسطین را از سر می‌گیرد، برای مهار جنون بن سلمان تلاش می‌کند و به دنبال صلح در خلیج فارس خواهد بود.
نامه نیوز خاورمیانه رئیس جمهور ایوانکا ترامپ 

  

افزایش واردات نفت از ایران توسط چین در ماه سپتامبرواردات نفت از ایران توسط چین در ماه سپتامبر افزایش یافت‌.
ایلنا واردات نفت ایران 

  

دیدگاه متفاوت کیهان با نظر رهبر انقلاب: هتک حرمت مسئولان بد است اما ...رهبر معظم انقلاب اسلامی روز شنبه به اقدام اخیر برخی‌ها در مواجهه با دولت و شخص رئیس‌جمهور ‌اشاره کردند و گفتند: «اگرچه در میان این برادران، افراد خوبی هم هستند، اما این کار غلط بود و این موضوع را به‌طور صریح اعلام می‌کنم.»
۵۵ آنلاین رهبر انقلاب دولت رئیس جمهور 

  

یک پیش بینی جذاب برای بازار خودروعضو کمیسیون صنایع مجلس با بیان اینکه هنوز در مورد عرضه خودرو در بورس با وزیرصمت به توافق نرسیده ایم، گفت:در صورت اجرای طرح، اختلاف قیمت حاشیه بازار و کارخانه 70 تا 80 درصد کاهش می‌یابد.
خودروتک بازار خودرو خودرو کمیسیون صنایع و معادن مجلس 

  

آیا موج حمایت از نامزدی ظریف به راه خواهد افتاد؟محمد جواد ظریف چند باری گفته که نامزد انتخابات نخواهد شد، اما زمانه آبستن هزار ماجراست!
مثلث نماز محمد رضا عارف محمد باقر قالیباف 

  

دوئل بایدن و ترامپ در بازار ارز و سکه ایرانکسانی که دلار و سکه دارند، ترجیح می دهند در فضای مجازی به گونه ای فضا را جلوه دهند که ترامپ بار دیگر رییس جمهور خواهد شد، حال آنکه ریال داران، ترجیح می دهند برد بایدن را برجسته کنند.
اقتصادنیوز انتخابات ریاست جمهوری خانواده ریاست جمهوری 

  

تاوان نپیوستن کشور به FATF / چرا لوایح FATF در مجمع تشخیص مصلحت نظام مسکوت ماند؟پس از آنکه گروه ویژه اقدام مالی موسوم به FATF حاضر به همراهی بیشتر با جمهوری اسلامی نشد و نام ایران را در لیست سیاه قرار داد، ناظران از لزوم طی شدن روندی حدودا 10 ساله برای ایجاد فرصتی دوباره به منظور خروج جمهوری اسلامی از لیست سیاه این گروه سخن به میان آوردند و نسبت به عواقب این تصمیم هشدارها دادند ولی باز هم هیچ گوش شنوایی بدهکار این حرف‌ها و توصیه‌ها نبود.
اعتماد مجمع تشخیص مصلحت نظام سازمان ملل متحد سازمان ملل 

  

خبر مهمی که ممکن است بر بورس اثر بگذاردرئیس کل بانک مرکزی دیشب ضمن تکذیب افزایش نرخ سود اعلام کرد که بانک مرکزی به دنبال افزایش نرخ سود نیست. این درحالیست که پیش از این خیلی از فعالان بازار سهام نسبت به افزایش نرخ سود هشدار داده بودند.
گسترش نرخ سود بانکی بانک مرکزی بانک 

  

مسئولانی که یک‌شبه دکتر و مهندس ‌شدند!فریدون جعفری، مدیرکل دفتر بازرسی و پاسخگویی به شکایات وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و دستیار ویژه وزیر در امور حقوق شهروندی بار دیگر بر موضوع ⁧مدارک جعلی⁩ برخی از مسئولان انتقاد کرد.
مستقل‌آنلاین وزارت علوم فناوری ثروت 

  

فلاکت و گرفتاری امروز ریشه در در دوره احمدی‌نژاد داردیکدست شدن قدرت اصلا و ابدا به صلاح نیست. اصلاح‌طلبان حتما باید انتخابات 1400 را جدی بگیرند. کشور در زمینه‌های اقتصادی،‌ اجتماعی و فرهنگی با نابهنجاری‌های متعددی روبرو است.
مستقل‌آنلاین مجلس شورای اسلامی رئیس جمهور شورای نگهبان 

  

اولین خودرو روسی به بازار ایران رسید + قیمت یواز پاتریوتاولین خودرو روسی بازار ایران یعنی یواز پاتریوت درآستانه عرضه به بازار قرار گرفته است. تصاویر منتشر شده از نمایندگی این خودرو نشان می دهد که اولین سری پاتریوت ها آماده تحویل شده اند.
خودروتک خودرو بازار خودرو ایران 

  

مدیرعامل آپارات به خاطر انتشار کدام ویدئو بازداشت شد؟حدود یک سال پیش بود که در آپارات ویدئویی بارگذاری شد که حواشی و پیامدهای زیادی برای مدیران آن داشت.
مملکت‌آنلاین مصاحبه بازداشت کودکان 

  

ایران در فهرست سیاه اف ای‌تی‌اف باقی ماندکارگروه ویژه اقدام مالی(FATF) اعلام کرد که ایران همچنان در لیست سیاه این کارگروه باقی می‌ماند.
اقتصادنیوز ایران گروه ویژه اقدام مالی کره شمالی 

  

راهنمای ساخت واکسن کووید 19 از تحقیق و توسعه تا ورود به بازار؛ الزامات رگولاتوری جهت اجراسعید نمکی، وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، در نامه‌ای به شانه‌ساز، معاون وزیر و رییس سازمان غذا و دارو و رضا ملک زاده، معاون تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت، «راهنمای ساخت واکسن کووید 19 ازتحقیق و توسعه تا ورود به بازار؛ الزامات رگولاتوری» جهت اجرا را ابلاغ شد.
ایلنا وزارت بهداشت فناوری آموزش 

  

موضع رسمی ایران: دخالتی در انتخابات آمریکا نداریمفارس/ سخنگوی نمایندگی ایران در سازمان ملل در پاسخ‌ به جدیدترین اظهارات «جو بایدن» درباره نقش ایران در انتخابات آمریکا تأکید کرد که جمهوری اسلامی علاقه‌ای به ورود به مناظره‌های انتخاباتی واشنگتن ندارد.
مثلث ایران ایران و روسیه انتخابات ریاست جمهوری 

  اخبار داغ
  

اهالی فرهنگ و هنر وطن‌دوستانه‌ترین رفتار را در شرایط کرونا از خود بروز داده‌انددر مراسم پایانی چهاردهمین دوره جایزه کتاب سال شعر ایران به انتخاب «خبرنگاران»، محمدعلی اسلامی ندوشن تجلیل شد. مجموعه شعر زنده‌یاد علی نجفی نیز عنوان کتاب سال را به خود اختصاص داد و وطن‌دوستی جایزه‌های خصوصی تحسین شد.
ایلنا خاورمیانه موسیقی آموزش 

  

سقوط شاخص ها در بورس آمریکادر بورس آمریکا بیشتر شاخص‌ها نزولی بودند تا جایی که دو شاخص از سه شاخص اصلی بورسی در سطح پایین تری از روز قبل خود بسته شدند.
اقتصادنیوز شاخص شانگهای بورس های آسیایی 

  

علایم هشدار کرونا را جدی بگیریدیک متخصص گفت: ادامه تب تا بیش از 5 روز، بروز سرفه به صورت مستمر و مداوم خصوصا اگر همراه با خلط باشد و بروز تنگی نفس چه در حال استراحت و چه در هنگام فعالیت از مهمترین علایم هشدار این بیماریست.
اقتصادنیوز بیمارستان بهار کودکان 

  

پیش بینی قیمت سکه و دلار در روز سه شنبه/ پرسش مهم در بازار ارز و طلااقتصاد نیوز:بازار سکه و ارز در مسیر نزولی قرارگرفته بود که تحریم‌های دوشنبه‌شب آمریکا، روند معاملات هر دو دارایی در معاملات پشت خطی را تغییر داد.
اقتصادنیوز قیمت فروشنده سود 

  

منابع مطلع از تعویق جلسه حزب دموکرات مسیحی آلمان برای انتخاب رئیس جدید به دلیل همه گیری کرونا در این کشور خبر دادند.
صراط آنگلا مرکل دموکرات آلمان 

  

راه‌حلی مهم برای کاهش مرگ و میرهای پنهان کرونارییس بخش پیوند بیمارستان امام خمینی (ره) درباره راه‌حل کاهش مرگ و میرهای غیر مستقیم و پنهان کرونا گفت: تنها راه حل این است که مراقبت کنیم تا فشار از روی سیستم درمانی برداشته شود.
اقتصادنیوز مرگ وزارت بهداشت کودکان 

  

تجارت اعضای بدن کرونایی ها در تبریز صحت دارد؟دادستان عمومی و انقلاب تبریز اعلام کرد: شایعه پراکنان فضای مجازی که تجارت اعضای بدن بیمار کرونایی را شایع کرده بودند در دام قانون گرفتار شدند.
گسترش تجارت تبریز روابط عمومی 

  

تاثیر مخرب کرونا بر بهبود وضعیت بازار نفتدبیرکل اوپک از طولانی شدن احتمالی روند احیای بازار نفت به واسطه شیوع کرونا در جهان خبر داد.
اقتصادنیوز نفت قیمت نفت اوپک 

  

سوپی که شما را مقابل ویروس کرونا ضدضربه می‌کندسوپ عدس یکی از غذا‌هایی است که با توجه به شیوع بیماری همه گیر کرونا و شروع فصل زمستان باید به مصرف آن توجه جدی داشت.
برنا ویروس زمستان 

  

عکس | روحانی واکسن کرونا زد«حسین روحانی» سرمربی ایرانی تیم ملی کاراته روسیه به‌عنوان نخستین ایرانی واکسن کرونا تزریق کرد.
خودروتک کاراته روسیه ایرنا 

  

سقوط آزاد قیمت خودرو/ پراید 30 میلیون ارزان شدریزش قیمت دلار در بازار ، خرید و فروش در بازار خودرو را متوقف کرد.
گسترش قیمت خودرو بازار خودرو 

  

ابهام در مورد برگزاری مسابقات کشتی جام تختی در روزهای کرونایییکی از سؤال‌های بدون پاسخ این روزها، ابهام در خصوص برگزاری کشتی جام بین المللی تختی است که معمولا ابتدای زمستان با شرکت تیم‌های خارجی برگزار می‌شود.
تسنیم فدراسیون کشتی کشتی آزاد صربستان 

  

به گزارش خبرنگار مهر، فرزین رضاعی دوشنبه شب در ستاد استانی مبارزه با کرونا اظهار کرد: متأسفانه اوضاع استان از لحاظ همهگیری ویروس کرونا نگران کننده است و به دلیل بی توجهی برخی شهروندان شاهد افزایش نگران کننده تعداد مبتلایان و فوتی‌ها هستیم. وی افزود: با وارد شدن استان در پیک سوم همهگیری هر روز 30 نفر به تعداد بیماران بستری مبتلا به کرونا در استان اضافه می‌شود و اینک به رقم نگران…
مهر خودرو استان کردستان خبرنگار 

  

آیا کرونا باعث دچار شدن به دیابت می‌شود؟ماریو بوئلنا، پدر 28 ساله آمریکایی در ماه ژوئن (خرداد) دچار تب و تنگی نفس شد و به مدت بعدی آزمایش کرونا دچار شدن او به کووید-19 را تایید کرد.
برنا دیابت پدر ماه