9 نکته درباره احتمال و خطرات آتش سوزی جنگل‌ها در کشور

سال گذشته با آتش‌سوزی‌های گسترده‌ای در مراتع و رویشگاه‌های جنگلی کشور به‌ویژه در منطقه زاگرس مواجه ش

9 نکته درباره احتمال و خطرات آتش سوزی جنگل‌ها در کشور

سال گذشته با آتش‌سوزی‌های گسترده‌ای در مراتع و رویشگاه‌های جنگلی کشور به‌ویژه در منطقه زاگرس مواجه شدیم که علاوه‌بر آسیب‌های فراوانی که به ‌پوشش گیاهی و حیات جانوری وارد کرد، جان چندتن از هموطنان‌مان را گرفت.

تنها 7 درصد از مساحت کل ایران را پوشش جنگلی تشکیل داده‌ است و 93 درصد مابقی آن خشک و نیمه خشک است. در چنین کشوری که پوشش گیاهی آن بسیار کم است، ‌ وجود هر یک درخت اهمیت زیادی دارد بنابراین اطلاع از خطرات آتش‌سوزی‌ها برای جنگل‌ها و مراتع، راه‌های پیشگیری، ساماندهی نیروهای مردمی اطفای حریق و... مهم است. در ادامه به 9 نکته درباره خطرات آتش‌سوزی در جنگل‌ها و مراتع و داوطلبان اطفای حریق اشاره شده است:

* به‌لحاظ اقلیمی کشور ایران در یک منطقه خشک و کم‌بارش قرار دارد و به‌طور معمول هرسال با خطر وقوع آتش‌سوزی در عرصه‌های طبیعی کشور در فصول گرم سال مواجه هستیم. شاخصه‌های کمی، کیفی و الگوی ‌پراکنش بارندگی از جمله میزان، شدت، مدت و نوع بارندگی‌ها دچار تغییر شده است.

* با توجه به موقعیت جغرافیایی و شرایط اقلیمی کشور، آتش‌سوزی عرصه‌های طبیعی یک تهدید دائمی به حساب می‌آید که به گفته  هنوز مدیریت مناسبی بر مناطقی که در گذشته دچار آتش سوزی شده‌اند نیز اعمال نمی‌شود و اقدامی هم در جهت کاشت گیاهان مقاوم در برابر آتش‌سوزی صورت نگرفته است.

* کاهش و مقابله با آتش‌سوزی در عرصه‌های طبیعی کشور به برنامه‌ها و اقدامات فرهنگی کوتاه مدت، میان مدت و بلند مدتی نیاز دارد تا با رعایت نکات علمی و فنی و به‌کارگیری نتایج مرتبط و سازگار تحقیقاتی بتوان به ایجاد آتش‌بُر منطبق با اصول علمی، افزایش اطلاع‌رسانی و برگزاری کلاس‌های آموزشی و ترویجی برای کودکان، نیروهای اطفای حریق، نیروهای یگان حفاظت منابع طبیعی و محیط زیست و جوامع محلی با تاکید فراوان بر شوراهای روستایی، تقویت و بازنگری قوانین مرتبط، به‌روزرسانی آن‌ها و ایجاد پشتوانه قوی اجرایی برای این قوانین اقدام کرد و به موفقیت‌هایی دست یافت.

* بنابراعلام سازمان‌های متولی عامل بیش از 90 درصد آتش‌سوزی‌هایی که اکنون در عرصه‌های طبیعی رخ می دهد، انسانی است بنابراین گرچه همواره بر نقش مسئولان و متولیان در زمینه ‌پیشگیری از وقوع آتش‌سوزی و مقابله با آن تاکید می‌شود اما نباید از نقش و همراهی مردم در این زمینه نیز غافل ماند و لازم است مردم نیز ضمن مشارکت در حفظ منابع ملی کشور با رعایت نکاتی مانند روشن نکردن آتش و رها نکردن زباله در طبیعت، به سهم خود در حفاظت از جنگل‌ها و مراتع کشور نقش داشته باشند.

* از آنجایی که در بسیاری از موارد عامل انسانی در وقوع آتش‌سوزی نقش دارد، لازم است قوانین بازدارنده ‌پررنگ‌تر و تمهیدات دائمی برای مدیریت تهدید دائمی آتش‌سوزی اتخاذ شود چراکه تصمیمات مقطعی، جزیره‌ای و آنی کاربردی نخواهد داشت همچنین نمی‌توان برای مدیریت آتش‌سوزی در هر عرصه‌ای از منابع طبیعی به یک شکل عمل کرد.

* اکوسیستم‌ها به‌طور طبیعی توانایی ترمیم خود را دارند اما برخی مناطق جنگلی کشور به‌ویژه جنگل‌های زاگرس به‌دلیل شدت تخریب و تعدد چالش‌هایی که با آن مواجه هستند دیگر توانایی ترمیم خود به‌صورت طبیعی را ندارد، بنابراین لازم است دولت برای احیای آن تمهیداتی جدی بیندیشد و به این عرصه‌های طبیعی توجه بیشتری کند چراکه در آینده‌ای نزدیک رویشگاه‌های زاگرس به سمت بیابانی شدن خواهد رفت.

* سال گذشته داوطلبان متعددی اقدام به اطفای حریق‌های گسترده جنگل‌ها به‌ویژه در مناطق زاگرسی کشور کردند اما متاسفانه تعدادی از هموطنان حین عملیات اطفای حریق مصدوم شدند یا جان خود را از دست دادند و برخی از داوطلبان و خانواده آنان با مشکلاتی در زمینه‌های دریافت بیمه و دیه روبه‌رو شده‌اند. از این رو به عقیده   داوطلبان اطفای حریق نباید بدون دریافت آموزش‌های لازم و کارت همیار طبیعت از سازمان‌های متولی اقدام به ورود به عرصه‌ و اطفای حریق کنند.

* عملیات اطفای آتش‌سوزی جنگل‌ها کاری تخصصی است بنابراین توصیه می‌شود که دبیران تشکل‌ها، گروه‌ها و شبکه‌های مردم نهاد فراخوان‌های عمومی جهت اطفای حریق صادر نکنند و پیش از آن برای اعضای داوطلب خود که از آمادگی جسمانی کافی برخوردارند کارت همیار طبیعت از سازمان‌های مربوطه تهیه کنند چراکه در غیر این صورت این اقدام بدون هماهنگی با سازمان‌های متولی خواهد بود و این سازمان‌ها مسئولیت این افراد را در صورت بروز حادثه نمی‌پذیرند.

* لازم است تشکل‌ها و نهادهای مردم‌نهاد کمیته‌های اطفای حریق تشکیل دهند و فعالان محیط زیست و داوطلبان مردمی از آموزش‌ها و تجهیزات کافی ‌پیش از اقدام به اطفای حریق برخوردار باشند همچنین افراد نباید در شرایط آتش‌سوزی در عرصه‌های طبیعی احساسی برخورد کنند چراکه اصل مهم در اطفای حریق، حفظ سلامت افراد است بنابراین به‌غیر از افرادی که از تجهیزات و آموزش‌های لازم برخوردار هستند افراد دیگری نباید در عرصه‌ای که دچار حریق شده حضور داشته باشند.

سال گذشته با آتش‌سوزی‌های گسترده‌ای در مراتع و رویشگاه‌های جنگلی کشور به‌ویژه در منطقه زاگرس مواجه شدیم که علاوه‌بر آسیب‌های فراوانی که به ‌پوشش گیاهی و حیات جانوری وارد کرد، جان چندتن از هموطنان‌مان را گرفت.

پایگاه خبری خبر فوری (khabarfoori.com) اجتماعی/ محیط زیست 13 اردیبهشت 1400 - 09:14

تنها 7 درصد از مساحت کل ایران را پوشش جنگلی تشکیل داده‌ است و 93 درصد مابقی آن خشک و نیمه خشک است. در چنین کشوری که پوشش گیاهی آن بسیار کم است، ‌ وجود هر یک درخت اهمیت زیادی دارد بنابراین اطلاع از خطرات آتش‌سوزی‌ها برای جنگل‌ها و مراتع، راه‌های پیشگیری، ساماندهی نیروهای مردمی اطفای حریق و... مهم است. در ادامه به 9 نکته درباره خطرات آتش‌سوزی در جنگل‌ها و مراتع و داوطلبان اطفای حریق اشاره شده است:

* به‌لحاظ اقلیمی کشور ایران در یک منطقه خشک و کم‌بارش قرار دارد و به‌طور معمول هرسال با خطر وقوع آتش‌سوزی در عرصه‌های طبیعی کشور در فصول گرم سال مواجه هستیم. شاخصه‌های کمی، کیفی و الگوی ‌پراکنش بارندگی از جمله میزان، شدت، مدت و نوع بارندگی‌ها دچار تغییر شده است.

* با توجه به موقعیت جغرافیایی و شرایط اقلیمی کشور، آتش‌سوزی عرصه‌های طبیعی یک تهدید دائمی به حساب می‌آید که به گفته  هنوز مدیریت مناسبی بر مناطقی که در گذشته دچار آتش سوزی شده‌اند نیز اعمال نمی‌شود و اقدامی هم در جهت کاشت گیاهان مقاوم در برابر آتش‌سوزی صورت نگرفته است.

* کاهش و مقابله با آتش‌سوزی در عرصه‌های طبیعی کشور به برنامه‌ها و اقدامات فرهنگی کوتاه مدت، میان مدت و بلند مدتی نیاز دارد تا با رعایت نکات علمی و فنی و به‌کارگیری نتایج مرتبط و سازگار تحقیقاتی بتوان به ایجاد آتش‌بُر منطبق با اصول علمی، افزایش اطلاع‌رسانی و برگزاری کلاس‌های آموزشی و ترویجی برای کودکان، نیروهای اطفای حریق، نیروهای یگان حفاظت منابع طبیعی و محیط زیست و جوامع محلی با تاکید فراوان بر شوراهای روستایی، تقویت و بازنگری قوانین مرتبط، به‌روزرسانی آن‌ها و ایجاد پشتوانه قوی اجرایی برای این قوانین اقدام کرد و به موفقیت‌هایی دست یافت.

* بنابراعلام سازمان‌های متولی عامل بیش از 90 درصد آتش‌سوزی‌هایی که اکنون در عرصه‌های طبیعی رخ می دهد، انسانی است بنابراین گرچه همواره بر نقش مسئولان و متولیان در زمینه ‌پیشگیری از وقوع آتش‌سوزی و مقابله با آن تاکید می‌شود اما نباید از نقش و همراهی مردم در این زمینه نیز غافل ماند و لازم است مردم نیز ضمن مشارکت در حفظ منابع ملی کشور با رعایت نکاتی مانند روشن نکردن آتش و رها نکردن زباله در طبیعت، به سهم خود در حفاظت از جنگل‌ها و مراتع کشور نقش داشته باشند.

* از آنجایی که در بسیاری از موارد عامل انسانی در وقوع آتش‌سوزی نقش دارد، لازم است قوانین بازدارنده ‌پررنگ‌تر و تمهیدات دائمی برای مدیریت تهدید دائمی آتش‌سوزی اتخاذ شود چراکه تصمیمات مقطعی، جزیره‌ای و آنی کاربردی نخواهد داشت همچنین نمی‌توان برای مدیریت آتش‌سوزی در هر عرصه‌ای از منابع طبیعی به یک شکل عمل کرد.

* اکوسیستم‌ها به‌طور طبیعی توانایی ترمیم خود را دارند اما برخی مناطق جنگلی کشور به‌ویژه جنگل‌های زاگرس به‌دلیل شدت تخریب و تعدد چالش‌هایی که با آن مواجه هستند دیگر توانایی ترمیم خود به‌صورت طبیعی را ندارد، بنابراین لازم است دولت برای احیای آن تمهیداتی جدی بیندیشد و به این عرصه‌های طبیعی توجه بیشتری کند چراکه در آینده‌ای نزدیک رویشگاه‌های زاگرس به سمت بیابانی شدن خواهد رفت.

* سال گذشته داوطلبان متعددی اقدام به اطفای حریق‌های گسترده جنگل‌ها به‌ویژه در مناطق زاگرسی کشور کردند اما متاسفانه تعدادی از هموطنان حین عملیات اطفای حریق مصدوم شدند یا جان خود را از دست دادند و برخی از داوطلبان و خانواده آنان با مشکلاتی در زمینه‌های دریافت بیمه و دیه روبه‌رو شده‌اند. از این رو به عقیده   داوطلبان اطفای حریق نباید بدون دریافت آموزش‌های لازم و کارت همیار طبیعت از سازمان‌های متولی اقدام به ورود به عرصه‌ و اطفای حریق کنند.

* عملیات اطفای آتش‌سوزی جنگل‌ها کاری تخصصی است بنابراین توصیه می‌شود که دبیران تشکل‌ها، گروه‌ها و شبکه‌های مردم نهاد فراخوان‌های عمومی جهت اطفای حریق صادر نکنند و پیش از آن برای اعضای داوطلب خود که از آمادگی جسمانی کافی برخوردارند کارت همیار طبیعت از سازمان‌های مربوطه تهیه کنند چراکه در غیر این صورت این اقدام بدون هماهنگی با سازمان‌های متولی خواهد بود و این سازمان‌ها مسئولیت این افراد را در صورت بروز حادثه نمی‌پذیرند.

* لازم است تشکل‌ها و نهادهای مردم‌نهاد کمیته‌های اطفای حریق تشکیل دهند و فعالان محیط زیست و داوطلبان مردمی از آموزش‌ها و تجهیزات کافی ‌پیش از اقدام به اطفای حریق برخوردار باشند همچنین افراد نباید در شرایط آتش‌سوزی در عرصه‌های طبیعی احساسی برخورد کنند چراکه اصل مهم در اطفای حریق، حفظ سلامت افراد است بنابراین به‌غیر از افرادی که از تجهیزات و آموزش‌های لازم برخوردار هستند افراد دیگری نباید در عرصه‌ای که دچار حریق شده حضور داشته باشند.

کودکان آتش سوزی آموزش 



  اخبار برگزیده
  

تذکر رهبری به معنای نادیده گرفتن ظرفیت ظریف نیست/ پشت پرده افشای فایل صوتی باید مشخص شود/ جریان رقیب بدنبال ناامیدی اصلاح‌طلبان استیک عضو شورای مرکزی حزب اعتماد ملی گفت: سخنان رهبری درباره برخی از گفته‌های وزیر امورخارجه به معنای این نیست که آقای ظریف مهره سوخته است.
ایلنا محمدجواد ظریف اصلاح طلبان مجلس شورای اسلامی 

  

ظریف شناخته‌شده ترین رقیب جدی جریان اصولگرا است/ اصولگرایان به اجماع نخواهند رسید/ عملکرد شورای نگهبان مشخص می‌کند مشارکت چگونه باشدیک کنشگر سیاسی اصوگرا فضای انتخاباتی جریان‌‌های سیاسی کشور را مورد بررسی قرار داد و میزان مشارکت را وابسته به عملکر شورای نگهبان دانست.
ایلنا اصولگرایان انتخابات ریاست جمهوری ریاست جمهوری 

  

آغاز فروش اقساطی محصولات MVM با پیش پرداخت 30 درصدطرح جدید فروش اقساطی محصولات ام وی ام شرکت مدیران خودرو ویژه ماه اردیبهشت ماه آغاز شد.
خودروتک خودرو ماه ایران 

  

متن عجیب ارسالی به واتس آپ استقلالی‌ها+جزئیات بیشتر را بخوانیداستقلال نماینده پرقدرت کشورمان با اقتدار صدرنشین گروه خود در آسیا شد اما باز هم کادرفنی این تیم، آبی پوشان را ممنوع المصاحبه کرد!
خانه فوتبال مصاحبه کعبه فرهاد مجیدی 

  

اعلام نامزدی برخی اهانت به ملت استفردی که می خواهد برنامه ها را اجرا کند باید توانمندی های اولیه را داشته باشد و زمانی که نامزد انتخابات ریاست جمهوری می شود سابقه دارد که قابل ارزیابی است. این روزها افرادی اعلام نامزدی کردند بعضی از آنها اعلام نامزدی شان، اهانت به ملت است که باید مورد ارزیابی قرار گیرد.
مستقل‌آنلاین بهاره رهنما مصاحبه استقلال 

  

واکنش وزارت خارجه به خبرسازی‌ها از مذاکرات وینسخنگوی وزارت امور خارجه در واکنش به خبرسازی یک رسانه ایرانی درباره اصرار آمریکا به ادامه تحریم های فلج کننده علیه ایران گفت: اگر چنین بود قطعا گفت و گوها تاکنون متوقف شده بود.
فردا وزارت خارجه سخنگوی وزارت امور خارجه وین 

  

زیان افزایش قیمت 9 درصدی خودرو برای «دو سر» بازارشورای رقابت در شرایطی افزایش قیمت حدود 9 درصدی را برای محصولات ایران خودرو و سایپا تصویب و اعلام کرد که این میزان گرهی از کار هر دو سر عرضه و تقاضا باز نخواهد کرد.
خودروتک افزایش قیمت قیمت ایران خودرو 

  

ما که به حوزه انتخابیه رفتیم، بودجه 1400 را دستکاری کردندایران نوشت: یک نماینده مجلس گفت: تخلفاتی در جداول بودجه صورت گرفته که قابل قیاس با هیچ دوره‌ای نیست.
اقتصادنیوز حوزه بودجه ایران 

  

خبرهای رسیده از گفت‌وگوهای اخیر وین | لغو 95 درصد تحریم‌هامقام‌های دیپلماتیک ایران و کشورهای 1+4 با مشارکت غیر مستقیم امریکا از چند هفته گذشته تلاش همه جانبه‌ای را برای نجات توافق هسته‌ای آغاز کرده‌اند.
۵۵ آنلاین وین ایران دونالد ترامپ 

  

کارنامه دیپلماسی ظریف انفعالی یا کارشناسی؟!از آنجایی‌که وزارت امور خارجه در دوران وزارت ظریف به «وزارت امور برجام» تقلیل پیدا کرده است، تنها کارنامه ظریف در قریب به 8 سال اخیر، پرونده مذاکرات هسته‌ای و برجام است.
مثلث دیپلماسی محمدجواد ظریف انتخابات ریاست جمهوری 

  

توافق بزرگ نزدیک استخبرگزاری آسوشیتدپرس ادعا کرده است که دستیابی به توافق فوری با ایران در حقیقت بسیار نزدیک است.
مستقل‌آنلاین سیاست خارجی ایران هسته ای 

  

دوران امپراتوری ایالات متحده به سر آمده است/ آمریکا نتیجه جنگ‌های صلیبی کنترل نشده در هزاره پیش استیک نویسنده آمریکایی درباره یکی از آثار خود توضیح داد: تصمیم داشتم تا آنجا که ممکن است از آمریکای ترامپ دور شوم. بنابراین یک مدینه فاضله زنانه را در قرن دوازدهم روایت کردم.
ایلنا مصاحبه داستان کوتاه جنگ 

  

واکسن‌خواری در شهرداری!یک بار دیگر اسم شهرداری سر زبان‌ها افتاد. این بار نه به خاطر افتتاح نمایشی پروژه‌های نیمه‌تمام یا نبود کارنامه موفق عملکردی بلکه دست‌اندازی برخی کارکنان و مدیران شهرداری تهران به سبد تزریق واکسن پاکبان‌ها خبرساز شد تا شعارهایی همچون عدالت‌محوری، شهر انسان‌محور و شفافیت بیش از پیش به حاشیه رفته و برگ جدیدی از رویکردهای منفی مدیریت شهری در دوره پنجم ورق بخورد.
مثلث خودرو شهرداری تهران بهاره رهنما 

  

همکاری آمریکا و روسیه در خصوص ایران ضروری استسخنگوی کاخ سفید گفت که همکاری روسیه و آمریکا به‌رغم برخی اختلاف‌ها در شماری از حوزه‌ها از جمله ایران ضروری است.
ایلنا روسیه حوزه ایران 

  

روند کاهشی قیمت خودرو مدل 1400 / 3 سیگنال کاهشی به طرف تقاضای خودروبازار خودرو اکنون در شرایط پیچیده ای قرار گرفته است. شرایطی که موجب رکود معاملات و ابهام در قیمت خودرو شده است.
خودروتک قیمت خودرو بازار خودرو 

  اخبار داغ
  

فرمانده ستاد کرونا در تهران: مراجعه سرپایی در پایتخت کاهش یافتفرمانده ستاد عملیات مقابله با کرونا در کلانشهر تهران گفت: گروه‌های سنی در اولویت واکسیناسیون، واکسن را دریافت خواهند کرد و سهمیه افراد بالای 80 سال حفظ می‌شود. زالی درباره میزان شیوع بیماری در استان تهران اظهار کرد: شهر تهران، شمیرانات و ورامین قرمز و بقیه نارنجی است. میزان مراجعه سرپایی در تهران کاهش پیدا کرده است و در روز‌های آینده تعداد موارد بستری کم خواهد شد.
۵۵ آنلاین تهران پایتخت واکسیناسیون 

  

مسکن از بورس خارج می ‌شود؟عضو کمیسیون عمران مجلس گفت: با اجرای قانون مالیات بر خانه های خالی بازار مسکن از بازار سرمایه و سفته بازی خارج می‌شود.
گسترش مسکن قیمت مسکن دولت دوازدهم 

  

پشت پرده انواع و اقسام واکسن‌های کشف شده کرونا در دنیااز زمان اپیدمی کرونا در جهان دانشمندان و سیستم بهداشت کشورها شروع به کشف واکسن کرونا کردند و پس از چندماه به دلیل شرایط اضطراری موجود در جهان و مرگ و میرهای فراوان اولین واکسن‌های ساخته شده به تولید انبووده رسیدند و برنامه‌ ایمنی‌سازی کرونا در بسیاری از کشورها آغاز شد...
برنا تولید مرگ 

  

روزه‌داری در شرایط کرونایی خطرناک است؟یک فوق تخصص گوارش و کبد گفت: بیماران دیابتی با خوردن غذاهای فیبردار، آب فراوان، میوه، سبزیجات و ....
خبرفوری درمان سبزیجات سلامت 

  

تلاش های موفقیت آمیز ایران برای تولید واکسن کرونا با مشارکت کوبا و روسیهمحمد رضا شانه ساز، معاون وزیر و رئیس سازمان غذا و دارو، مهمان امشب برنامه «من طهران» شبکه العالم است و در خصوص آخرین وضعیت تجهیزات و امکانات کشور برای مقابله با کرونا و تولید واکسن گفت و گو خواهد کرد.
برنا موفقیت ایران تولید 

  

واکنش سازمان غذا و دارو به گزارش انصاف نیوز از بازار سیاه واکسن کروناصداوسیما گزارش داد که رئیس سازمان غذا و دارو گفته است در باره‌ی واکسن در بازار غیرقانونی هیچ گزارش رسمی نشنیده‌ایم و حتی مسئول فایزر هم اعلام کرده است که عرضه واکسن فایزر در بازار غیرقانونی وجود ندارد...
انصاف‌نیوز سازمان بهداشت جهانی فرودگاه دارو 

  

فشار وین به استانبول؛بورس رشد کرد، قیمت خودرو در انتظاراقتصادنیوز: بازار ارز به کانال 20 هزار تومان آمد، شاخص بورس بالاخره پس از مدت ها رشد کرد و انتظارات قیمتی در بازار خودرو نیز کاهشی به نظر میرسد.
اقتصادنیوز وین قیمت خودرو 

  

طناب بازار ساز برای پایین کشیدن قیمت دلارقیمت دلار بازار متشکل در روز چهارشنبه به کانال 20 هزار تومان وارد شد و دلار بازار آزاد را نیز با خود همراه کرد، تا دلار بازار آزاد در ساعات انتهایی معاملات قیمت‌هایی نزدیک به 20 هزار و 800 تومان را به ثبت برساند.
اقتصادنیوز قیمت دلار 

  

واکسیناسیون کرونای شما بر اساس شغل و سنتانواکسیناسیون کرونا در ایران آغاز شده و قرار است تا پایان سال 1400 همه مردم ایران در 4 فاز اصلی واکسینه شوند.
برنا واکسیناسیون ایران 

  

ادعای عرضه «ماست ضدکرونا» رئیس شرکت لبنی کره‌جنوبی را ناگزیر به عذرخواهی و کناره‌گیری کردرئیس یکی از بزرگترین شرکت‌های لبنی کره‌جنوبی با متهم شدن به انتشار عمدی اطلاعات غلط درباره این که ماست این شرکت در مبارزه با کرونا موثر است، کناره‌گیری کرد.
۵۵ آنلاین کره جنوبی 

  

انتقال کرونا از طریق چشم چگونه است؟یک متخصص چشم گفت: ویروس کرونا می تواند با ورود به سطح چشم و از طریق مجرای اشکی خود را به بینی و حلق و از آنجا به گیرنده‌های قابل انتقال ویروس رسانده و از این طریق فرد را آلوده کند.
برنا ویروس 

  

گفت و گوى پوتین و اردوغان درباره واکسن کروناپوتین و اردوغان درباره واکسن کرونا گفت و گو کردند.
برنا