ماجرای زنی که تاریخ ایران را تغییر داد + عکس

تاریخ ایران مملو از نام زنانی است که در عرصه‌های مختلف زمینه‌های رشد جامعه را فراهم کرده‌اند. در فهرست زنان نامدار تاریخ ایران اما نام «طوبی آزموده» کمتر شنیده شده است؛ بانویی که نامش با تاسیس نخستین مدرسه دخترانه تهران گره خورده و آغازگر راهی پرفروغ برای تحصیل دختران این سرزمین بوده است. داستان زندگی پربرکت این بانوی دلسوز را بخوانید.

ماجرای زنی که تاریخ ایران را تغییر داد + عکس

تاریخ ایران مملو از نام زنانی است که در عرصه‌های مختلف زمینه‌های رشد جامعه را فراهم کرده‌اند. در فهرست زنان نامدار تاریخ ایران اما نام «طوبی آزموده» کمتر شنیده شده است؛ بانویی که نامش با تاسیس نخستین مدرسه دخترانه تهران گره خورده و آغازگر راهی پرفروغ برای تحصیل دختران این سرزمین بوده است. داستان زندگی پربرکت این بانوی دلسوز را بخوانید.

اطراف چهارراه حسن آباد در خیابان حافظ فعلی را که بگردید، کوچه «طوبی» را پیدا می‌کنید. اما کمتر کسی می‌داند پشت این اسم روی تابلو چه داستانی نهفته است و این اسم به نام چه بانوی بزرگی اشاره دارد. نخستین مدارس دخترانه تهران در دوران قاجار و بعد از نهضت مشروطه تاسیس شدند. اما پا گرفتن مدرسه‌ای که ویژه تحصیل دختران باشد، کار آسانی نبود. در روزگاری که نه مکتب و مدرسه‌ به اندازه کافی وجود داشت و نه در برخی فرهنگ‌ها تحصیل برای دختران امری پسندیده محسوب می‌شد، راه‌اندازی مدرسه‌ای ویژه دختران گامی مهم و البته پردردسر بود. در آن دوران، خانواده‌هایی که به تحصیل دختران خود اهمیت می‌دادند با استخدام معلم سرخانه زمینه باسواد شدن آنها را فراهم می‌کردند. «طوبی آزموده» هم خوش‌اقبال بود که در یکی از همین خانواده‌ها متولد شد.

پدرش «میرزا حسن‌خان سرتیپ» که از درجه‌داران ارتش بود، معلمی برای دخترش استخدام کرد تا او زیر نظر معلم‌های سرخانه تحصیلاتش را آغاز کند. پیش از پرداختن به سرگذشت طوبی آزموده، بررسی چند نکته درباره دلیل مخالفت برخی با تاسیس مدرسه دخترانه اهمیت دارد. پس از انقلاب مشروطه، گفت‌وگوهایی بین نمایندگان موافق و مخالف این مدارس در گرفت. برخی چون ناظم الاسلام از تاسیس مدراس دخترانه حمایت کردند و گفتند: «در تربیت بنات و دوشیزگان وطن بکوشیم و به آنها لباس علم و هنر بپوشیم، چه تا دخترها عالم نشوند، پسرها بخوبی تربیت نخواهند شد.» و برخی دیگر همچون «میرزا سید محمدصادق» رئیس مدرسه اسلام، نبودن اداره نظمیه، نداشتن پلیس مرتب برای حمایت از این مدارس و کمبود معلم زن را دلیل مخالفت با تاسیس مدارس دخترانه عنوان کردند.

ماجرای تاسیس دبستان ناموس

القصه، در همین دوران که نمایندگان درگیر جدل‌ها و بحث‌های بی‌پایان درباره راه‌اندازی مدارس دخترانه بودند، «طوبی آزموده» که اکنون بانویی 29 ساله بود و با تحصیل در خانه به زبان‌های فارسی، فرانسوی و عربی هم تسلط داشت، به همراه چند بانوی دیگر آستین همت بالا زد تا نخستین مدارس دخترانه تهران برای تحصیل دختران این سرزمین راه‌اندازی شود. طوبی آزموده که خود در خانه‌ای در محله سنگلج تهران باسواد شده بود و پس از ازدواج هم با کمک معلم‌های خصوصی چند زبان خارجی را فرا گرفت، پیشگام تاسیس مدرسه‌ای برای تحصیل آسان‌تر دختران شد. او نام اولین دبستان دخترانه تهران را «دبستان ناموس» گذاشت. این مدرسه‌ سال 1286 هجری شمسی در خیابان حافظ کنونی، جایی در حوالی چهارراه حسن‌آباد تاسیس شد و به دلیل استقبال خانواده‌ها کمی بعد با تلاش بی‌وقفه این بانوی اثرگذار تعداد مدارس دخترانه تهران به عدد 6 رسید. معروف است 8 سال پس از تاسیس نخستین دبستان دخترانه تهران و زمانی که شمار این مدارس به 6 رسید، حدود 3 هزار و 500 دختر تهرانی در مدارس دخترانه او ثبت‌نام کردند و از نعمت سواد بهرمند شدند.

دبستان ناموس کم‌کم به قدری توسعه یافت که توانست به یکی از مهم‌ترین و مجهزترین مدارس تهران تبدیل بشود و تا پایان دوره دبیرستان هم دختران را آموزش دهد. سال 1307، اولین گروه دختران از این مدرسه مدرک دیپلم گرفتند؛ توران آزموده فخرعظمی ارغنون، بی‌بی‌خانم خلوتی، گیلان خانم، فرخنده خانم و مهرانور سمیعی اعضای این گروه بودند.

او به فکر زنان بازمانده از تحصیل هم بود

تاسیس مدرسه دخترانه ناموس، پایان کار بزرگ این بانوی فرهیخته نبود. مدارس او به تدریج آنقدر توسعه پیدا کردند که شرایط تحصیل دختران تا پایان دوره دبیرستان هم در آنها فراهم شد. سال 1307 وقتی اولین گروه از دختران از این مدرسه مدرک دیپلم گرفتند، روزی بزرگ و غرورآفرین برای این بانوی دلسوز رقم خورد. آزموده اما کمی بعد به فکر سوادآموزی به زنان مسن‌تر هم افتاد. او کلاس‌های اکابر را برای سوادآموزی به زنان بازمانده از تحصیل راه‌اندازی کرد. پس از فوت او در سال 1315 مدرسه ناموس چند سالی توسط «طوبی مشکوه نفیسی» مدیریت شد و در سال 1319 در اختیار وزارت فرهنگ وقت قرار گرفت. «مهری فرمانفرما» دختر عبدالحسین فرمانفرما، نخست‌وزیر احمدشاه و از رجال سیاسی قاجار درباره این مدرسه نوشته است: «مدرسه ناموس یکی از اولین دبستان‌های دخترانه تهران به شمار می‌رفت و توسط خانم ایرانی که می گفتند شوهرش را در جوانی از دست داده بنیانگذاری شده بود…شاگردان زیادی در آن مدرسه آموزش می‌دیدند. مرا به کلاس چهارم بردند. در حیاط بزرگ مدرسه درخت‌های کاج بلندی{قرار} داشت… کلاس چهارم اتاق کوچک چهارگوشی بود که روشنایی خود را از بالای یک پنجره می‌گرفت. نیمکت های باریکی در آن گذاشته شده بود...»

مدرسه‌ دخترانه‌ای که تعطیل شد

در ماجرای تاسیس نخستین مدرسه دختران تهران نام بانوی دیگری در تاریخ معاصر ثبت نشده است. «بی‌بی‌خانم استرآبادی» حدود یک سال قبل از تاسیس دبستان ناموس، مدرسه‌ای ویژه دختران با نام دبستان «دوشیزگان» تاسیس کرد که البته این مدرسه پیش از آنکه ثمری بدهد و کار سوادآموزی به دختران را شروع کند، کمی پس از تاسیس به دلیل مخالفت‌های فرهنگی جامعه تعطیل شد.

تصویر منسوب به «طوبی آزموده» موسس نخستین مدرسه دخترانه تهران.

آزموده سال 1257 شمسی به دنیا آمد و سال 1315 در 58 سالگی از دنیا رفت.

 

منبع: همشهری آنلاین

تاریخ معاصر ایران تهران 



  اخبار برگزیده
  

الهلال دوباره در جام باشگاه‌های جهانکنفدراسیون فوتبال آسیا قصد دارد تیم عربستانی را به عنوان نماینده قاره کهن در مسابقات جام باشگاه های جهان 2022 معرفی کند.
ایلنا کنفدراسیون فوتبال آسیا فوتبال فوتبال آسیا 

  

دستور رئیس‌جمهور برای پرداخت تسهیلات ویژه ازدواج به دهه شصتی‌هامعاون امور زنان و خانواده رئیس جمهوری با اشاره به مشکلات ازدواج جوانان دهه شصتی، از دستور رئیس جمهوری به منظور درنظرگرفتن تسهیلات ویژه‌ای علاوه بر وام ازدواج همگانی، برای زوجین دهه شصتی خبر داد.
ایلنا رئیس جمهور وام ازدواج ازدواج 

  

اقبال شاکری: آمریکا باید حرف جدیدی در مذاکرات داشته باشد/خواسته ما رفع تحریم‌ها استعضو کمیسیون عمران مجلس گفت: وقتی طرف مقابل تقاضای مذاکره می‌کند، یعنی آنها باید حرف جدیدی برای گفتن داشته باشند و امید است حرف‌های جدید آمریکا و غرب بتواند گفتگوها را به نتیجه نزدیک کند.
فردا دیپلماسی کمیسیون عمران مجلس مجلس شورای اسلامی 

  

اطلاعات جدید و مهم از مذاکرات رفع تحریمی در دوحهمشاور تیم مذاکره‌کننده هسته‌ای گفت: مذاکره‌کنندگان ما در این دور از مذاکرات، درباره تضمین‌ها، راستی آزمایی و برچیده شدن تحریم‌ها مذاکره کردند و امتیازات خوبی را به دست آوردند که این باعث استعفای 2 تن از اعضای تیم مذاکره کننده آمریکا شد.
مثلث جمهوری اسلامی ایران وام جمهوری اسلامی 

  

پیام مقامات ارشد امارات به رئیسیمقامات ارشد امارات در پیام‌هایی جداگانه حادثه زلزله هرمزگان را به رئیس‌جمهور کشورمان تسلیت گفتند.
مثلث زلزله ایران رایگان 

  

آیا کرونا از آزمایشگاهی در آمریکا آمده؟دانشمند آمریکایی: ویروس کرونا از آزمایشگاهی در آمریکا نشأت گرفته است جفری ساکس، استاد مشهور دانشگاه کلمبیا: من به مدت 2 سال ریاست کمیسیون کرونا مجله Lancet[مشهورترین مجله پزشکی دنیا] را بر عهده داشتم. متقاعد شدم این ویروس از یک بیوتکنولوژی آزمایشگاه آمریکا نشأت گرفته و منشأ طبیعی نداشته است. از نظر من این یک اشتباه بزرگ بیوتکنولوژی و نه یک حادثه سرریز طبیعی است...
مستقل‌آنلاین ویروس دانشگاه کلمبیا بیوتکنولوژی 

  

افزایش تعامل سازمان تعزیرات و دیوان عالی کشوردر نشست رئیس سازمان تعزیرات حکومتی و رئیس دیوان عالی کشور بر افزایش تعامل و ارتباط سازنده تأکید شد.
ایلنا تعزیرات قانون روابط عمومی 

  

جاماندگان سهام عدالت بخوانند/ زمان ثبت نام مشمولان اعلام شدرییس کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی گفت: پیش بینی می کنیم 4 میلیون نفر جاماندگان افراد تحت پوشش بهزیستی و کمیته امداد باشند و گروه های بعدی اولویت دار نیز کارگران، کارمندان و ... هستند و احتمالا تا اواسط تابستان آیین نامه فراخوان ثبت نام سهام عدالت در کشور اعلام بشود.
فردا سهام عدالت سهام کمیسیون اقتصادی مجلس 

  

آیین‌نامه اجرایی قانون نظام رتبه‌بندی معلمان ابلاغ شدسخنگوی وزارت آموزش و پرورش از ابلاغ آیین‌نامه اجرایی قانون نظام رتبه‌بندی معلمان خبر داد.
ایلنا قانون وزارت آموزش و پرورش آموزش 

  

خواسته‌های حداکثری و غیرواقعی ایران خارج از برجام است«ایران نه‌تن‌ها پیشنهاد روی میز را قبول نکرده است، بلکه موضوعات بیشتری را نیز اضافه کرده است که خارج از برجام با خواسته‌های حداکثری و غیرواقعی است.»
مستقل‌آنلاین روزنامه ایران سازمان ملل 

  

اکثریت مردم خواهان رسیدن به توافق و احیاء برجام هستنداکثریت مردم طرفدار رسیدن به توافق و احیاء برجام هستند. مسئولان باید به نظر اکثریت مردم احترام بگذارند و برای به نتیجه رساندن مذاکرات تلاش جدی کنند.
مستقل‌آنلاین روزنامه دموکرات جمهوری اسلامی 

  

درخواست رئیسی جهت ارائه لایحه تفکیک وزارت صمترئیس مجلس شورای اسلامی از درخواست رئیس جمهور جهت ارائه لایحه تفکیک وزارت صمت خبر داد و گفت: با توجه به اینکه طرح استیضاح در راستای اصلاح امور و پیشرفت کار است، بهتر است این فرصت را برای اصلاح اصولی ساختار به دولت بدهیم.
مثلث وزارت نیرو رئیس جمهور مجلس شورای اسلامی 

  

طرح اصلاح قانون کاهش مجازات حبس تعزیری با فوریت بررسی می‌شودنمایندگان مجلس با بررسی یک فوریتی طرح الحاق یک ماده به قانون کاهش مجازات حبس تعزیری موافقت کردند.
ایلنا قانون بازداشت مجلس شورای اسلامی 

  

مربی پرسپولیسی دستیار مطهری در نساجی شدیک پرسپولیسی دستیار مطهری در نساجی شد
خانه فوتبال خودرو نساجی فوتبال 

  

تاوان تحریم‌ها را فقط مردم پس دادندتاوان تحریم‌ها را فقط مردم پس دادند. صحبت‌های انتقادی کارگردان «برادران لیلا» درباره تحریم‌ها در جشنواره مونیخ: یک فاجعه رخ داده و همچنان هم ادامه دارد.
مستقل‌آنلاین خودکشی معتاد مسکن 

  اخبار داغ
  

عدم تکمیل واکسیناسیون علت شیوع مجدد کرونا در کشورسخنگوی ستاد ملی کرونا دلایل افزایش بیماران کرونایی در روزهای اخیر را تشریح کرد.
برنا واکسیناسیون 

  

هشدار؛ زنگ خطر کرونا به صدا درآمد!احمد مهدوی، رئیس مرکز اورژانس البرز اعلام کرد که بر اساس شواهد زنگ خطر کرونا به صدا درآمده است.
اقتصادنیوز درآمد اورژانس 

  

اختلاف‌نظر دو سازمان درباره تقویت کننده واکسن کرونااقتصادنیوز: گروه‌های مشاوره سازمان جهانی بهداشت و سازمان غذاوداروی آمریکا توصیه‌های متفاوتی را برای فرمول‌های تقویت‌کننده واکسن ارائه کرده‌اند. توصیه‌های متفاوت یادآور است از اینکه مسیر پیش رو چقدر نامطمئن است؛ زیرا همه‌گیری کرونا در سومین سال خود است.
اقتصادنیوز 

  

رونق اوراق در بورس امروز دوشنبه /معاملات سهام افت کرداقتصادنیوز: امروز ارزش معاملات خرد سهام با کاهش 5 درصدی نسبت به روز کاری قبل به رقم 3 هزار و 97 میلیارد تومان رسید. در مقابل معاملات اوراق بدهی، مطابق معمول دوشنبه‌ها، رشد قابل توجهی داشت.
اقتصادنیوز اوراق بدهی سهام 

  

آمار امروز کرونا 13 تیر ماه | فوت 8 نفر و شناسایی 1007 بیمار جدیدبر اساس اعلام وزارت بهداشت، در 24 ساعت گذشته بر اساس معیارهای قطعی تشخیصی، 1007 بیمار جدید مبتلا به کووید19 در کشور شناسایی شده و متاسفانه هشت بیمار نیز جان خود را از دست دادند.
۵۵ آنلاین ماه وزارت بهداشت 

  

دلایل افزایش بیماران کرونایی در روزهای اخیرسخنگوی ستاد ملی کرونا دلایل افزایش بیماران کرونایی در روزهای اخیر را تشریح کرد.
ایلنا ایران عراق خبرنگار 

  

آمار کرونا امروز 13 تیر در ایران/ مبتلایان جدید کرونا چهار رقمی شدبنابر اعلام وزارت بهداشت، در شبانه روز گذشته 1007 بیمار جدید کرونایی در کشور شناسایی شد.
نامه نیوز ایران وزارت بهداشت وام 

  

آمار امروز کرونا 13 تیرماه / تعداد مبتلایان 4 رقمی شد / چند نفر فوت شدند؟اقتصادنیوز: وزارت بهداشت اعلام کرد طی 24 ساعت گذشته 1007 بیمار جدید مبتلا به کرونا در کشور شناسایی شدند و متاسفانه 8 نفر بر اثر ابتلا به این ویروس جان باختند.
اقتصادنیوز وزارت بهداشت ویروس 

  

پیش‌بینی قیمت خودرو در روزهای آینده/منتظر کاهش قیمت باشیم؟اقتصادنیوز: سعید موتمنی، رئیس اتحادیه نمایشگاه داران خودرو خبر داد که بازار خودرو در روزهای پیش رو آرام پیش‌بینی می‌شود مگر اینکه قیمت ارز مجدد نوسان و رشد داشته باشد.
اقتصادنیوز قیمت ارز قیمت خودرو 

  

آمار روزانه کرونا 4 رقمی شد/ شناسایی 1007 بیمار و 8 فوتی به گزارش خبرنگار مهر، از دیروز تا امروز 13 تیرماه 1401 و بر اساس معیارهای قطعی تشخیصی، 1007 بیمار جدید مبتلا به کووید 19 در کشور شناسایی و 122 نفر از آنها بستری شدند. مجموع بیماران کووید 19 در کشور به 7 میلیون و 240 هزار و 564 نفر رسید. در طول 24 ساعت گذشته، 8 بیمار مبتلا به کووید 19 در کشور جان خود را از دست دادند و مجموع جان باختگان این بیماری، به 141 هزار و 404 نفر رسید. تا…
مهر خبرنگار 

  

جزئیات مراحل واریزی صندوق توسعه ملی به بورس/ پرداخت ادامه داردبراساس آخرین آمار، از 12 هزار میلیارد تومانی که صندوق توسعه ملی تعهد داشت تا به صندوق تثبیت بازار سرمایه پرداخت کند، 5000 میلیارد تومان واریز و 7000 میلیارد تومان باقی مانده است که البته فرایند واریزی تا اتمام تعهد صندوق توسعه ملی ادامه دارد.
برنا صندوق توسعه ملی سرمایه 

  

شاخص رشد 4 هزار واحدی بورس امروز 13 تیرماهشاخص کل بورس در 75 دقیقه ابتدای معاملات امروز _دوشنبه سیزدهم تیرماه_ با رشد 4011.47 واحدی به 1,506,996.96 واحد رسید.
برنا شاخص