ایلنا   |  اقتصادی  |  

وزیر جدید راه و شهرسازی و طرح‌های عمرانی نیمه‌تمام

در حوزه راه و شهرسازی آنقدر احکام، تبصره‌ها و مواد مختلف در سیاست‌های کلی، برنامه ششم و قانون بودجه از یک طرف و آنقدر طرح و پروژه نیمه تمام وجود دارد، که تصور نمی‌کنم هیچ وزیری بتواند با منابع موجود حتی بخش کوچکی از آنها را به سرانجام برساند، مگر با تدبیر ویژه برای سه اقدام همزمان: اولویت‌بندی طرح‌های نیمه تمام، متنوع‌سازی و توسعه روش‌های تأمین مالی و افزایش بهره‌وری طرح‌ها

وزیر جدید راه و شهرسازی و طرح‌های عمرانی نیمه‌تمام

در حوزه راه و شهرسازی آنقدر احکام، تبصره‌ها و مواد مختلف در سیاست‌های کلی، برنامه ششم و قانون بودجه از یک طرف و آنقدر طرح و پروژه نیمه تمام وجود دارد، که تصور نمی‌کنم هیچ وزیری بتواند با منابع موجود حتی بخش کوچکی از آنها را به سرانجام برساند، مگر با تدبیر ویژه برای سه اقدام همزمان: اولویت‌بندی طرح‌های نیمه تمام، متنوع‌سازی و توسعه روش‌های تأمین مالی و افزایش بهره‌وری طرح‌ها

به گزارش خبرنگار ایلنا، رئیس دانشکده عمران، معماری و هنر دانشگاه علوم و تحقیقات در یادداشتی مشکلات پیش روی وزیر راه و شهرسازی را در دوره جدید برشمرده و فایق شدن به این مشکلات را بسیار دشوارتر از آنچه به‌نظر می‌رسند، برشمرده است.

متن این یادداشت به شرح زیر است:

چند روزی از رای اعتماد مجلس به وزیر پیشنهادی دولت (آقای مهندس محمد اسلامی) میگذرد و اکنون این وزیر است و انبوه چالش‌ها و فرصت‌های بخش‌های حمل و نقل، شهرسازی و ساختمان.

یکی از مهمترین این چالش‌ها عدم تناسب حجم طرح‌های تعریف شده در نظام فنی اجرایی کشور و بودجه قابل تخصیص است، که نتیجه‌ای جز طولانی شدن زمان اجرا، افزایش هزینه تمام شده طرح‌ها، از دست رفتن توجیه اقتصادی بسیاری از طرح‌ها، کاهش عمر مفید بهره‌برداری، تأثیر برانگیزه و بهره‌وری نیروهای انسانی متخصص کشور، تنزل کیفی خدمات پیمانکاران و کاهش سرمایه‌گذاری مولد نداشته و نخواهد داشت.

در حوزه راه و شهرسازی آنقدر احکام، تبصره‌ها و مواد مختلف در سیاست‌های کلی، برنامه ششم و قانون بودجه از یک طرف و آنقدر طرح و پروژه نیمه تمام وجود دارد، که تصور نمی‌کنم هیچ وزیری بتواند با منابع موجود حتی بخش کوچکی از آنها را به سرانجام برساند، مگر با تدبیر ویژه برای سه اقدام همزمان:

اقدام اول-اولویت‌بندی طرح‌های نیمه تمام

عدم توازن بودجه قابل تخصیص و طرح‌های تعریف شده، با افزایش سهم هزینه‌های بالاسری و در نتیجه افزایش تصاعدی هزینه اجرای طرح ها، منجر به کاهش توان دستگاههای اجرایی و قفل شدن بسیاری از طرح‌های زیرساختی کشور شده است. وزارت راه و شهرسازی چاره‌ای ندارد جز اینکه با اولویت‌بندی درون بخشی و فرابخشی، منابع محدود دولتی را به تعدادی از این طرح‌ها تخصیص دهد و بقیه را برای مطالعات بیشتر یا واگذاری به بخش‌های غیردولتی آماده کند. اولویت‌بندی طرح‌ها، از سال 1378، در قالب برنامه سوم توسعه وارد ادبیات قانونگذاری کشور شد و سال 1379 آیین نامه اجرایی ماده 61 ابلاغ شد. با این وجود، به دلیل عدم تدوین یک سیستم جامع ملی برای اولویت بندی طرح‌های عمرانی، چنین مصوباتی نه تنها منجر به کاهش تعداد طرح‌ها نشد، بلکه امروز با بیش از 70 هزار طرح ملی و استانی نیمه تمام مواجهیم. وزارت راه و شهرسازی می‌تواند پیشرو تدوین یک سیستم اولویت‌بندی طرح‌ها، با یک نگاه جامع نگرانه، با معیارهایی چون جایگاه هر طرح در سیاست‌های کلان ملی، اثر هر طرح بر تولید ناخالص داخلی، ملاحظات آمایش سرزمین، درصد پیشرفت فیزیکی و بودجه مورد نیاز باشد، که این سیستم در قالب محدودیت‌های بودجه‌ای، راهکارهای بهینه برای تحقق اهداف کلان حوزه راه و شهرسازی پیشنهاد دهد.

اقدام دوم-متنوع‌سازی و توسعه روش‌های تأمین مالی

ساختار فعلی نظام فنی اجرایی طرح‌های عمرانی کشور، دستگاه‌های اجرایی را به بودجه‌های دولتی وابسته کرده و نظام‌های انگیزشی و بسترهای حقوقی قراردادی کافی برای جذب منابع از طریق سرمایه‌های بخش خصوصی، مشارکت عمومی-خصوصی، تأمین مالی بخش عمومی (مانند بورس) و سرمایه‌گذاران خارجی به بلوغ کافی نرسیده‌اند. اگر چه نمونه‌هایی از اجرای طرح ها به روش ساخت-بهره‌برداری-تحویل BOT و امثالهم در وزارت راه و شهرسازی مسبوق به سابقه است، اما تجارب کشورهایی چون ترکیه، برزیل، سنگاپور، اندونزی و هندوستان می‌تواند راهگشا بوده و این وزارتخانه را به پیشگام کاهش تصدی‌گری دولت و توسعه زیرساخت‌ها از مجاری غیردولتی تبدیل کند.  

اقدام سوم-افزایش بهره‌وری طرح‌ها

به اعتقاد بسیاری از پژوهشگران، مهمترین مانع توسعه ایران، موانع ساختاری است و اصلاح‌های نهادی و ساختاری در کنار تسهیلات قانونی می‌تواند کمک شایانی به ارتقا بهره‌وری ملی و رشد تولید ناخالص داخلی بکند. در حال حاضر، بهره‌وری نظام فنی اجرایی طرح‌های عمرانی کشور پایین است، به نوعی که براورد سال 1390 حاکی از زیان سالانه حدود 25 هزار میلیارد تومان ناشی از تاخیر در اجرای طرح‌های عمرانی و عدم النفع بهره‌برداری از طرح‌های در حال اجرا است. در کنار تعداد بالای طرح‌های عمرانی کشور، بسیاری از این طرح‌ها با ابعادی غیراقتصادی طراحی شده و در حال اجرا می‌باشند که بهینه‌سازی ساختگاه، اندازه و مشخصات این طرح‌ها، اقدامی در جهت منافع ملی است. از اوایل دهه 1380 تأکید ویژه‌ای بر اعمال مهندسی ارزش شد و اتفاقا وزارت راه و ترابری سابق یکی از اولین دستگاه‌ها در پیاده‌سازی آن بود، که بعدها مورد بی‌مهری قرار گرفت. از طرف دیگر، علم مدیریت پروژه توسعه قابل توجهی در سالهای گذشته داشته که به کارگیری ابزارهای مدیریت پروژه محور به افزایش بهره‌وری طرح‌ها خواهد انجامید.

بنا به یکی از سنجه‌های علم مدیریت، اهداف تدوین شده می‌بایست واجد پنج ویژگی (SMART) باشند: 1) مشخص و دقیق، 2) قابل دستیابی، 3) امکان اندازه‌گیری، 4) واقع‌بینانه و 5) زمانبندی شده. امیدوارم وزارت راه و شهرسازی، اهداف محدودی را بر مبنای ویژگی‌های فوق و با تکیه بر سه اقدام پیشنهادی، تدوین و اجرایی کنند. برای مثال، در اولویت تعیین شده برنامه‌های وزیر محترم مبنی بر افزایش تاب آوری زیرساخت‌ها، معیارهای قابل دستیابی را تدقیق فرمایند (مشخص و دقیق بودن هدف)، در اصلاحات ساختاری در بخش‌های ستادی و اجرایی به منظور کوچک‌سازی، چالاک‌سازی و اثربخشی، سابقه اقدامات گذشته و دلایل شکست برخی از این اصلاحات واکاوی گردد (قابلیت دستیابی). خوب است وزیر محترم راه و شهرسازی مشخص فرمایند که عمر مفید ساختمان و سایر زیرساخت‌ها در دوره شروع تصدی ایشان چه بود و قرار است به چه عددی برسد (قابل اندازه‌گیری بودن اهداف) و نیز در هر هدفی واقعیت‌های میدانی وزارتخانه و زمانبندی بر مبنای اصول مدیریت پروژه به استناد منابع قابل تخصیص مدنظر قرار گیرد.

مهدی روانشادنیا، رئیس دانشکده عمران، معماری و هنر دانشگاه علوم و تحقیقات

وزارت راه و شهرسازی بودجه دولت 



  اخبار برگزیده
  

جزئیات طرح مجلس برای سهمیه بندی بنزیننمایندگان مجلس طرحی را ارائه کرده اند که بر اساس آن به هر ایرانی در هر روز یک لیتر بنزین داده شود.
خودروتک مجلس شورای اسلامی سهمیه بندی بنزین بنزین 

  

شفاف سازی ایران خودرو در مورد قیمت تحویل خودروهای ثبت نامیمعاون مدیر عامل دربازاریابی و فروش ایران خودرو در پی اظهار نگرانی برخی مشتریان درخصوص افزایش قیمت تعهدات فروش قطعی محصولات اعلام کرد: این گروه از مشتریان خودروهای خود را بدون اعمال هرگونه افزایش قیمت تحویل خواهند گرفت.
خودروتک ایران خودرو ایران خودرو 

  

یک ستاره اروپایی دیگر در راه پیوستن به حریف پرسپولیسباشگاه السد قصد دارد بازیکن سابق منچستر سیتی را به خدمت بگیرد.
ایلنا ستاره پرسپولیس منچستر 

  

تکلیف قیمت تحویل خودروهای ثبت نامی روشن شددر حالی که برخی از خریداران خودروهای داخلی به برخی شرایط تحویل خودرو از جمله افزایش قیمت‌های اخیر مقابل وزارت صنعت اعتراض داشتند، وزیر صمت اعلام کرد: خودروهایی که پیش از این با قیمت قطعی پیش‌فروش شده‌اند، مشمول افزایش قیمت‌های جدید نمی‌شوند.
خودروتک قیمت افزایش قیمت خودرو 

  

قیمت خودرو «3 نرخی» شد!سه نرخی شدن قیمت خودرو با اجرایی شدن پیش فروش های جدید نشان می‌دهد که وعده تنظیم بازار و کاهش قیمت خودرو صرفا بهانه‌ای از سوی مدیران خودروسازان و وزارت صمت برای افزایش قیمت محصولات بوده است.
خودروتک قیمت افزایش قیمت ایران خودرو 

  

قیمت خودرو/ قیمت بازار و کارخانه تمام خودروهای داخلی (دوشنبه 24 دی 1397)/ قیمت صبحقیمت کلیه خودروهای تولید داخل در بازار و کارخانه در صبح روز دوشنبه 24 دی ماه 97 به شرح زیر است. این قیمت ها با توجه به آخرین تغییرات قیمت در آخر وقت معاملات روز قبل درج شده و به نوعی قیمت آغاز معاملات امروز به حساب می آید. قیمت های نیمروز معاملاتی هر روز ساعت 13 در سایت خودروتک قرار می گیرد.
خودروتک قیمت ایران خودرو خودرو 

  

استقبال جالب استقلالی‌ها از مربی جدیدشان دریافت 3 MB ویدئومهر: مارتین فورکل مربی جدید استقلال تهران سابقه بازی در تیم ملی جوانان آلمان را در کارنامه دارد ضمن آنکه در دوران مربی گری به عنوان بدنساز در تیم ملی جوانان ویتنام هم به فعالیت پرداخته است. فورکل متولد 31 تیر ماه 1358 متولد منطقه کوبورگ آلمان غربی یکی از شهر های ایالت باواریا است . وی در طول دورانی که به بازی می پرداخت به عنوان مدافع راست چندان بازیکن شاخصی نبود.…
مهر بازی استقلال تهران 

  

سولسشر: یونایتد همیشه باید به دنبال پیروزی باشداوله گنار سولسشر، سرمربی منچستریونایتد، پس از پیروزی 1-0 مقابل تاتنهام در ومبلی، تاکید کرد که تیمش در هر دیدار باید برای پیروزی به میدان برود.
ورزش۳ بازی تاتنهام ورزش 

  

بازار در شوک اعلام قیمت جدید خودروهاگزارش امروز قیمت خودرو حکایت از انتظار بازار برای عرضه خودرو دارد به اعتقاد فعالان بازار خودرو اگر عرضه خودرو همچنان قطره چکانی باشد رشد قیمت ها ادامه خواهد داشت.
خودروتک بازار خودرو خودرو خودروسازان 

  

خودرو چطور گران شد؟18 اردیبهشت ماه سال جاری بود که دونالد ترامپ رئیس‌جمهوری ایالات متحده، خروج این کشور از توافق برجام را اعلام کرد. از همان روز بخش عظیمی از اقتصاد و صنعت کشور با تنش روانی شدیدی نسبت به این اتفاق روبه‌رو شد.
خودروتک واردات خودرو خودرو خودروسازان 

  اخبار داغ
  

ایران در حفظ ارزش پول ملی عملکرد مناسبی داشته استسفیر ایران در انگلیس با اشاره به شاخص جدید اسپکتیتر درباره قیاس عملکرد کشورهایی که در حفظ ارزش پول ملی در برابر دلار با بیشترین مشکلات روبرو بوده‌اند نوشت که ایران عملکرد بهتری نسبت به بسیاری از کشورها داشته است.
برنا ایران پول انگلیس 

  

برهم زدن بازار ارز و سکه در ماه‌های قبل از جمله عملیات روانی دشمن با ابزار رسانه‌‌ای بودرئیس مجلس شورای اسلامی با اشاره به شرایط خطیر کشور بر نقش مهم صداوسیما به عنوان یکی از ارکان مهم نظام تاکید و گفت: رسانه ملی با شناخت و رصد دقیق مسائل به درمان چالش‌های کشور کمک کند.
ایلنا ارز مجلس شورای اسلامی تلویزیون 

  

شاخص کل قیمت تولید کننده بخش‌های خدمات در پاییز امسال نسبت به تابستان 8.8 درصد و نسبت به پاییز 96 نیز 9.2 درصد افزایش یافته است.
صراط تورم تولید شاخص 

  

امروز در بازار سکه و ارز چه خبر بود؟اقتصادنیوز: بازار طلا و ارز تهران در سومین روز هفته روز آرامی را سپری کرد و دامنه تغییرات قیمت‌ها محدودتر از روزهای گذشته بود. البته بعدازظهر روند قیمت‌ها در بازار اندکی وارد سراشیبی شد. سکه حوالی مرز 4.1 میلیونی و طلای آب‌شده حوالی مرز 1.6 میلیونی جابه‌جا شد اما بعدازظهر هر دو زیر این دو مرز قرار گرفتند. دلار نیز در نیمه بالای کانال 11 هزار تومانی واقع شد.
خودروتک بازار طلا و ارز یورو پوند 

  

سوداگران ارزی به آب و آتش می زنند تا دلار کمتر از 10هزار تومان نشود احمد انارکی محمدی عضو کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری خانه ملت، با انتقاد از افزایش قیمت دلار، گفت: افزایش قیمت دلار در روزهای اخیر به دلیل فضاسازی سوداگران بود. آنها با طرح مسائلی مانند خروج ایران از برجام یا انصراف اروپا از راه اندازی spv، به دنبال افزیش قیمت دلار هستند در حالیکه مسئولان بر عدم خروج ایران از برجام تاکید دارند. سوداگران با القای…
خانه‌ملت مجلس شورای اسلامی دولت حوزه 

  

آخرین نرخ‌ها از بازار طلا، سکه و ارزدر بازار امروز (سوم بهمن) نرخ خرید و فروش ارز مقداری کاهش یافت اما قیمت طلا و سکه اندکی افزایش را تج
خبرفوری بهار یورو پوند 

  

لوئیس سوارز، ستاره بارسلونا که سابقه سه فصل بازی برای لیورپول را دارد، به کار با یورگن کلوپ ابراز علاقه کرد.
ورزش۳ بازی یورگن کلوپ ستاره 

  

دنیس سوارز، هافبک جدایی طلب بارسا از فهرست این باشگاه برای بازی حساس امشب مقابل سویا خط خورد.
ورزش۳ بازی بارسا